ျပည္သူကို တည့္တည့္ထိမည့္ EU ျပစ္ဒဏ္

အာဏာရွင္အစိုးရ အုပ္ခ်ဳပ္စဥ္ကထက္ ဒီမိုကေရစီအစိုးရလက္ထက္တြင္ ေပးမည့္ျပစ္ဒဏ္က ပိုအထိနာသြားမည္ကို စိုးရိမ္ေနၾကသည္။

ျပစ္ဒဏ္ကလည္း အျပစ္မဲ့သူမ်ားခံရမည့္ကိန္းဆိုက္ေနသည္။ ရခိုင္ျပည္နယ္အေရးေၾကာင့္ ျမန္မာအေပၚ ဥေရာပသမဂၢ (EU) က အေရးယူရန္ စဥ္းစားေနေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။

ဥေရာပသမဂၢက ျမန္မာႏိုင္ငံကိုေပးအပ္ထားသည့္ ကုန္သြယ္ေရးအထူးအခြင့္အေရးကို ျပန္လည္႐ုပ္သိမ္းရန္ လုပ္ေဆာင္လာျခင္းျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အလုပ္သမားသိန္းႏွင့္ခ်ီ အလုပ္ေပးထားေသာ အထည္ခ်ဳပ္ႏွင့္ ဖိနပ္လုပ္ငန္းကဲ့သို႔ CMP လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ ထိုးႏွက္ခ်က္ ျဖစ္လာႏိုင္သည္။

အေရးယူမႈ အမွန္တကယ္ျဖစ္လာလၽွင္ ရခိုင္ျပည္နယ္အေရးတြင္ လုံး၀မသက္ဆိုင္သည့္ စက္႐ုံ၊ အလုပ္႐ုံမ်ားတြင္ ဝမ္းေရးအတြက္ ႐ုန္းကန္ေနရေသာ အထူးသျဖင့္ သိန္းႏွင့္ခ်ီသည့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားသာ အလုပ္လက္မဲ့ျဖစ္ကာ အႀကီးအက်ယ္ ဒုကၡေရာက္သြားေစႏိုင္သည္။

“ျပည္သူေတြကို ဒဏ္ခတ္သလိုျဖစ္ေနတယ္။ ျပည္သူေတြက ရခိုင္ကိစၥမွာ ဘာမွတာဝန္မရွိပါဘူး။ တကယ္လုပ္တဲ့သူေတြကိုသာ ေဖာ္ထုတ္ရမွာေပါ့” ဟု မွတ္ခ်က္ေပးသူက NLD ပါတီ၏ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ေဒါက္တာ မ်ိဳးၫြန္႔ျဖစ္သည္။

ေဖာ္ထုတ္ၿပီး အမွန္တကယ္ ျပစ္မႈက်ဴးလြန္ခဲ့လၽွင္ အေရးယူရမည္ျဖစ္ၿပီး စြပ္စြဲခ်က္သပ္သပ္ျဖင့္ အေရးယူမည္ဆိုျခင္းမွာ အင္အားႀကီးသူက အင္အားနည္းသူကို အႏိုင္က်င့္သည့္ပုံစံျဖစ္ေနေၾကာင္း ၎ကဆိုသည္။

EU စဥ္းစားေနသည္

ႏိုင္ငံတကာမ်က္ႏွာစာတြင္ ဖိအားတံပိုးႏွင့္ရင္ဆိုင္ေနရသည့္ ရခိုင္ျပည္နယ္ ေမာင္ေတာေဒသကအေရးေၾကာင့္ ဥေရာပသမဂၢက ျမန္မာႏိုင္ငံကို ကုန္သြယ္ေရးအရ အေရးယူရန္ စဥ္းစားေနသည္။

ေမာင္ေတာေဒသတြင္ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္ခံရၿပီးေနာက္ လုံၿခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕ဝင္မ်ားက နယ္ေျမရွင္းရာတြင္ ဘဂၤါလီ ခုနစ္သိန္းခန္႔ ထြက္ေျပးခဲ့ရသည္။ ဘဂၤါလီမ်ားကို လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္လိုေသာ လုပ္ရပ္ဟု စြပ္စြဲခ်က္ေၾကာင့္ အေရးယူရန္ ျဖစ္လာျခင္းျဖစ္သည္။

ဥေရာပသမဂၢက ျမန္မာအေပၚ ေပးအပ္ထားသည့္ ‘Everything but Arms’ (EBA) ေခၚ လက္နက္မွလြဲ၍ မည္သည့္ကုန္စည္ကိုမဆို ကုန္သြယ္ခြန္ကင္းလြတ္ခြင့္ အထူးအခြင့္အေရးကို ျပန္႐ုပ္သိမ္းရန္ စဥ္းစားေနျခင္းျဖစ္သည္။

ကုလသမဂၢ အခ်က္အလက္ ရွာေဖြေရးအဖြဲ႕၏ အစီအရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပခ်က္အရ ဘဂၤါလီမ်ားအေပၚ က်ဴးလြန္ထားသည့္ လုပ္ရပ္မ်ားေၾကာင့္ ယင္းသို႔႐ုပ္သိမ္းရန္ စဥ္းစားေနေၾကာင္း ဥေရာပကုန္သြယ္ေရးမဟာမင္းႀကီး Cecilia Malmstrom  က ေအာက္တိုဘာလဆန္းပိုင္းက ေၾကညာထားသည္။

ယင္းကိစၥအေပၚ ျပန္လည္သုံးသပ္မႈ လုပ္ မလုပ္ ေအာက္တိုဘာလကုန္ပိုင္းတြင္ ဆုံးျဖတ္ရန္ရွိၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔လည္း ေအာက္တိုဘာလ ၂၈ ရက္ေန႔တြင္ ေလ့လာေရးအဖြဲ႕ ႏွစ္ဖြဲ႕ လာေရာက္မည္ျဖစ္သည္။

ငုတ္တုတ္ ေမ့ႏိုင္သည္

ဥေရာပက ကုန္သြယ္ေရးအထူးအခြင့္အေရးမ်ား႐ုပ္သိမ္းလၽွင္ အထိအနာဆုံးျဖစ္မည့္လုပ္ငန္းမွာ အလုပ္သမား ငါးသိန္းေက်ာ္ အလုပ္အကိုင္ဖန္တီးေပးထားေသာ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္း ျဖစ္သည္။

အလ်င္အျမန္တိုးတက္ကာ အႀကီးမားဆုံး ပို႔ကုန္လုပ္ငန္းျဖစ္လာသည့္ အထည္ခ်ဳပ္၏ ယခုႏွစ္ ျပည္ပပို႔ကုန္ ၇၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ေက်ာ္မွာ ဥေရာပေဈးကြက္သို႔ပင္ ျဖစ္သည္။ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္က ဥေရာပေဈးကြက္သို႔ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၁ ဒသမ ၅၆ ဘီလီယံ တင္ပို႔ႏိုင္ခဲ့သည္။

“လူဦးေရ ႏွစ္သိန္းေလာက္ ငုတ္တုတ္ ေမ့သြားႏိုင္တယ္။ ဒုကၡေရာက္သြားႏိုင္တယ္” ဟု လႈိင္သာယာအထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္းဥကၠ႒ ေဒါက္တာ ခင္ေမာင္ေအးက ေျပာၾကားသည္။ ၎သည္ လက္ဝါးအထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္း၏ ဥကၠ႒လည္းျဖစ္သည္။

အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းတြင္ အလုပ္သမားငါးသိန္းေက်ာ္ရွိသျဖင့္ ၇၀ ရာခိုင္ႏႈန္းျဖင့္တြက္ခ်က္လၽွင္ အလုပ္သမား သုံးသိန္းခြဲခန္႔ရွိသည္။ သို႔ေသာ္လည္း လုပ္ငန္းအကုန္လုံးရပ္ဆိုင္းသြားမည္မဟုတ္သျဖင့္ ႏွစ္သိန္းခန္႔ အလုပ္လက္မဲ့ျဖစ္သြားႏိုင္သည္ဟု ခန္႔မွန္းျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ၎က ေျပာဆိုသည္။

အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းတြင္ လုပ္ကိုင္သူ ၉၀ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္မွာ အမ်ိဳးသမီးမ်ားျဖစ္ၾကသည္။ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္းဥကၠ႒ ဦျမင့္စိုးကမူ ဥေရာပသမဂၢက အေရးယူလိုက္လၽွင္ ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးအလုပ္သမားသုံးသိန္းခန္႔ အလုပ္လက္မဲ့ျဖစ္သြားႏိုင္ေၾကာင္း Financial  Times သို႔ ေျပာဆိုထားသည္။

အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္း၏ ျပည္ပတင္ပို႔မႈမွာ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္တြင္ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၂ ဒသမ ၇ ဘီလီယံေက်ာ္ရွိခဲ့ၿပီး ဥေရာပေအာ္ဒါ ႏွစ္ဆျမင့္တက္လာမႈ၊ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းတြင္ တ႐ုတ္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈျမင့္တက္လာျခင္းတို႔ေၾကာင့္ ယခုႏွစ္တြင္ ၃ ဒသမ ၅ ဘီလီယံ ေမၽွာ္မွန္းထားၾကသည္။

သို႔ေသာ္လည္း အလ်င္အျမန္တိုးတက္ေနသည့္ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းမွာ ဥပေဒသမဂၢ အေရးယူရန္ စဥ္းစားေနမႈေၾကာင့္ ပူပန္ေနၾကရၿပီျဖစ္သည္။

ကုန္သြယ္ေရး အထူးအခြင့္အေရး ႐ုပ္သိမ္းခံရလၽွင္ ပစၥည္းမ်ား ဆက္လက္တင္ပို႔ခြင့္ရေနမည္ျဖစ္ေသာ္လည္း အခြန္ကင္းလြတ္ခြင့္ဆုံး႐ႈံးလၽွင္ ဥေရာပက ကုန္ပစၥည္းေအာ္ဒါမ်ား မ်ားစြာက်ဆင္းကာ စက္႐ုံအမ်ားအျပား ရပ္ဆိုင္းသြားႏိုင္ေၾကာင္း အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းရွင္မ်ားထံမွ သိရသည္။

ယင္းသို႔ ႐ုပ္သိမ္းခံရလၽွင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးၿပီးႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ ယွဥ္ၿပိဳင္ကာ ေဈးကြက္လုရမည္ျဖစ္ရာ ယွဥ္ၿပိဳင္ရန္လည္း မလြယ္ကူေၾကာင္း ၎တို႔ထံမွ သိရသည္။ စက္႐ုံမ်ား ပိတ္သိမ္းရလၽွင္ အလုပ္သမားမ်ားလည္း အလုပ္လက္မဲ့ျဖစ္ရေတာ့မည္ ျဖစ္သည္။

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအနည္းဆုံးႏိုင္ငံမ်ားကို ေပးထားသည့္ ကုန္သြယ္ခြင့္အထူးအခြင့္အေရးကို ဆုံး႐ႈံးလၽွင္ ထိုင္း၊ မေလးရွား၊ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံတို႔ကဲ့သို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံလည္း အခြန္ေပးရေတာ့မည္ ျဖစ္သည္။

“တျခားႏိုင္ငံေတြနဲ႔ ၿပိဳင္ေရာင္းရမွာေပါ့။ ၿပိဳင္ေရာင္းရရင္ေတာ့ အေရာင္းက်သြားမွာပဲ။ စက္႐ုံတခ်ိဳ႕ ပိတ္တာေတြ ရွိလာမွာေပါ့” ဟု စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ ဦးျမတ္သင္းေအာင္က မွတ္ခ်က္ေပးသည္။

ခ်ဳပ္ခထက္ အခြန္က ပိုမိုမ်ားျပားသျဖင့္ အခြန္မေဆာင္ရလၽွင္ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္း မ်ားစြာအဆင္ေျပၿပီး အခြန္ေဆာင္ရလၽွင္ လုပ္ငန္းက်ဆင္းကာ အလုပ္ေလၽွာ႔ၾကရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ၎ကဆိုသည္။

“အဲဒါက တိုင္းျပည္အတြက္ အမ်ားႀကီးထိခိုက္တယ္” ဟု ဦးျမတ္သင္းေအာင္ က မွတ္ခ်က္ေပးသည္။

အထည္ခ်ဳပ္အပါအဝင္ CMP လက္ခစားလုပ္ငန္းမ်ားကို လက္ရွိတြင္ အခြန္မေကာက္သျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ ဥေရာပသမဂၢေဈးကြက္မွာ မရွိမျဖစ္ လိုအပ္ေနေၾကာင္း လႈိင္သာယာၿမိဳ႕နယ္ ေ႐ႊလင္ဗန္းစက္မႈဇုန္မွ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းရွင္တစ္ဦး က ေျပာဆိုသည္။

ဥေရာပသမဂၢက အေရးယူသည့္အေနႏွင့္ အခြန္ေကာက္လၽွင္ ပစၥည္းေပးၿပီး ခ်ဳပ္ခိုင္းရေသာ ျမန္မာ CMP လုပ္ငန္းမ်ားကို ေအာ္ဒါမေပးေတာ့ဘဲ အျခားႏိုင္ငံမ်ားသို႔ ေ႐ႊ႕သြားႏိုင္ေၾကာင္း ၎ကဆိုသည္။

“ဒီေန႔ ေအာ္ဒါမရဘူးဆိုရင္ မနက္ျဖန္စက္႐ုံပိတ္ရၿပီ။ ေအာ္ဒါမေပးေတာ့ဘူးဆိုရင္ ဘာလုပ္မလဲ။ ဘာမွ လုပ္လို႔မရဘူး။ ငုတ္တုတ္ေမ့ၿပီေပါ့” ဟု အဆိုပါ လုပ္ငန္းရွင္က မွတ္ခ်က္ေပးသည္။

ဥေရာပမွ အထည္ေအာ္ဒါမရလၽွင္ စက္႐ုံမ်ားပိတ္သိမ္းရႏိုင္ၿပီး အလုပ္သမားမ်ား အမ်ားစုမွာလည္း ျပည္ပတြင္သြားေရာက္ကာ အလုပ္လုပ္ကိုင္ရႏိုင္ေၾကာင္း ခန္႔မွန္းခ်က္မ်ား ရွိေနသည္။

အေရးယူခံရလၽွင္ အလုပ္သမားသာ အလုပ္လက္မဲ့ျဖစ္ကာ နစ္နာသြားမည္မဟုတ္ဘဲ ၎တို႔ကို မွီခိုေနသည့္ သန္းႏွင့္ခ်ီေသာ မိသားစုဝင္မ်ားပါ ဒုကၡေရာက္သြားႏိုင္ေၾကာင္း ေထာက္ျပသူမ်ားလည္းရွိသည္။

“သူတို႔သည္ လုပ္ခနည္းတယ္။ လုပ္ခနည္းေပမယ့္ သူတို႔ကို မွီခိုေနတဲ့ မိသားစုက မ်ားတယ္” ဟု ျမန္မာႏိုင္ငံ အလုပ္သမားသမဂၢမ်ားအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (CTUM) ဥကၠ႒ ဦးေမာင္ေမာင္က ေျပာဆိုသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ယင္းသို႔ အေရးယူမည္ကို လက္မခံသျဖင့္ EU သို႔ လက္ခံေၾကာင္း စာပို႔ထားေၾကာင္း ၎ကဆိုသည္။

အလုပ္လက္မဲ့ျဖစ္လၽွင္ ဝမ္းေရးအတြက္ ျပည္ပတြင္ သြားေရာက္လုပ္ကိုင္ၾကမည္ျဖစ္ၿပီး ယင္းသို႔သြားေရာက္လုပ္ကိုင္လၽွင္ အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံရမႈ၊ လုံၿခဳံမႈစသည့္ ေနာက္ဆက္တြဲ ျပႆနာမ်ားကိုပါ ေျဖရွင္းရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ၎က ေထာက္ျပသည္။ ယင္းအျပင္ အလုပ္ လက္မဲ့ျဖစ္လၽွင္ လူကုန္ကူးမုဆိုးမ်ား၏ သားေကာင္လည္း ျဖစ္သြားႏိုင္ေသးသည္။

အေမရိကန္က ျမန္မာအေပၚ စီးပြားေရးပိတ္ဆို႔စဥ္က အေျခအေနႏွင့္ပတ္သက္၍ “အဲဒီဖိအားေပးမႈရဲ႕ ေနာက္ဆက္တြဲအေနနဲ႔ လူႏွစ္သိန္းေလာက္က ထိုင္းႏိုင္ငံမွာ။ အမ်ားစုက ေ႐ႊ႕ေျပာင္းအလုပ္သမားျဖစ္ၾကတယ္” ဟု ၎ကရွင္းျပသည္။

အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းက အလုပ္သမားမ်ားအျပင္ အႀကိဳအပို႔လုပ္ေပးေနသည့္ ကားသမားမ်ား၊ အလုပ္သမားမ်ားေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚေနသည့္ ေဈးကြက္မ်ားပါ ထိခိုက္ႏိုင္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္ ကုန္သြယ္ဖက္ႏိုင္ငံမ်ားၾကားတြင္ ေငြေပးေခ်မႈလည္း ထိခိုက္ႏိုင္ၿပီး အထည္ခ်ဳပ္အျပင္ ျမန္မာမွ ဥေရာပသို႔ ပို႔ေဆာင္ေနသည့္ အျခားလုပ္ငန္းမ်ားလည္း ထိခိုက္ႏိုင္ေၾကာင္း အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္းမွ ဒုတိယဥကၠ႒ေဟာင္း ဦးေအာင္ဝင္းက ေထာက္ျပသည္။

ဘဏ္လုပ္ငန္းမ်ားလည္း အထိနာႏိုင္ၿပီး အထိအနာဆုံးမွာ အေျခခံလူတန္းစားမ်ားျဖစ္ေၾကာင္း လက္ရွိတြင္ ယင္းအသင္း၏ အႀကံေပးျဖစ္သူ ၎ကေျပာ ဆိုသည္။

“ဒါက ေတာ္ေတာ္ေလးစိုးရိမ္ၿပီးေတာ့ ေၾကာက္စရာေကာင္းတဲ့ကိစၥ ျဖစ္ပါတယ္။ ေျပာမယ္ဆိုရင္ စက္မႈလက္မႈက႑က လုံး၀ကို ရပ္တန္႔သြားမယ့္ အေနအထားမ်ိဳး ျဖစ္လာမွာေပါ့။ ေဆာက္လုပ္ေရးက႑ေတြ အကုန္လုံးပါသြားတယ္” 

ဥေရာပသမဂၢက အထူးအခြင့္အေရး ႐ုပ္သိမ္းလၽွင္ ေရထြက္ကုန္လုပ္ငန္းလည္း တုံ႔ဆိုင္းႏိုင္ေၾကာင္း၊ သို႔ေသာ္လည္း ဥေရာပသို႔ တင္ပို႔သည့္ စက္႐ုံ လက္ရွိတြင္ ၁၈ ခုသာရွိသျဖင့္ ႀကီးႀကီးမားမား မထိခိုက္ႏိုင္ေၾကာင္း ျမန္မာႏိုင္ငံငါးလုပ္ငန္းအဖြဲ႕ခ်ဳပ္အတြင္းေရးမႉး ဦးဝင္းႀကိဳင္က ေျပာဆိုသည္။

ဥေရာပသမဂၢသို႔ မပို႔ႏိုင္လၽွင္ တ႐ုတ္၊ ေဟာင္ေကာင္၊ စင္ကာပူသို႔ ပို႔မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ၎ကဆိုသည္။

အထိနာဖူးသည္

အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းသည္ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္ကလည္း အႀကီးအက်ယ္ ထိုးႏွက္ခံရဖူးသည္။

တပ္မေတာ္အစိုးရလက္ထက္ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္တြင္ ျမန္မာအေပၚ အေမရိကန္က စီးပြားေရးပိတ္ဆို႔သျဖင့္ ပစၥည္းတင္ပို႔ခြင့္ လုံး၀မရေတာ့ဘဲ ေဈးကြက္ပ်က္ကာ အထည္ခ်ဳပ္စက္႐ုံ ရာႏွင့္ခ်ီ ပိတ္သိမ္းခဲ့ရၿပီး အလုပ္သမားသိန္းႏွင့္ခ်ီ အလုပ္လက္မဲ့ ျဖစ္ခဲ့သည္။

ယင္းေနာက္ ျပည္ပသို႔ အလုပ္သြားေရာက္လုပ္ကိုင္မႈ ျမင့္တက္သြားၿပီး ထိုင္းႏွင့္ မေလးရွားတို႔တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသားမ်ား အစုလိုက္အၿပဳံလိုက္ ေရာက္ရွိသြားၾကသည္။ အလုပ္လက္မဲ့ျဖစ္ၿပီး ျပည္တြင္းတြင္ ဆက္လက္ေနထိုင္ခဲ့သည့္ အခ်ိဳ႕ေသာအမ်ိဳးသမီးမ်ားမွာလည္း ဘ၀ရပ္တည္ေရးအတြက္ အႏွိပ္ခန္း၊ ျပည့္တန္ဆာကဲ့သို႔လုပ္ငန္းမ်ားသို႔ ကံမေကာင္းစြာျဖင့္ ေရာက္ရွိခဲ့ရသည္။

စီးပြားေရး မပိတ္ဆို႔ခင္ အထည္ခ်ဳပ္စက္႐ုံ ေလးရာေက်ာ္ရွိၿပီး အလုပ္သမားသုံးသိန္းေက်ာ္ အလုပ္ေပးႏိုင္ကာ ျပည္ပပို႔ကုန္တန္ဖိုးမွာ အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္းေျခာက္ရာရွိခဲ့ေၾကာင္း ျမန္မာႏိုင္ငံအထည္ခ်ဳပ္ လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္း (MGMA) ထံမွ သိရသည္။

စီးပြားေရးပိတ္ဆို႔ၿပီးေနာက္ ေအာ္ဒါမရသျဖင့္ စက္႐ုံရာခ်ီ ပိတ္သိမ္းခဲ့ရာ တစ္ရာဝန္းက်င္သာ က်န္ခဲ့ၿပီး လုပ္သားသိန္းနဲ႔ခ်ီ အလုပ္လက္မဲ့ျဖစ္ကာ ေသာင္းဂဏန္းဝန္းက်င္သာ အလုပ္ဆက္လက္လုပ္ခြင့္ရခဲ့သည္။

႐ုန္းကန္ရပ္တည္ေနသည့္ စက္႐ုံတစ္ရာေက်ာ္သည့္ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ အာရွေဈးကြက္ရရွိလာေၾကာင္း၊ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံက ၃၇ ရာခိုင္ႏႈန္း ေအာ္ဒါမွာၿပီး ေတာင္ကိုရီးယားက ၂၅ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ မွာယူခဲ့ကာ သုံးႏွစ္အတြင္း တျဖည္းျဖည္းတိုးတက္လာေၾကာင္း MGMA ထံမွ သိရသည္။

ယင္းေနာက္ ဒီမိုကေရစီအသြင္ေျပာင္းသည့္ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရလက္ထက္တြင္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ားေၾကာင့္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ ဇြန္လတြင္ ဥေရာပသမဂၢက အခြန္အထူးသက္သာခြင့္ (GSP) ရရွိခဲ့ကာ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္း တစ္ဟုန္ထိုး တိုးတက္လာသည္။

၂၀၁၃ ခုႏွစ္တြင္ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္း ျပည္ပပို႔ကုန္တန္ဖိုး အေမရိကန္ ေဒၚလာ ၁ ဒသမ ၂ ဘီလီယံရွိရာမွ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္တြင္ ၂ ဒသမ ၇ အထိ ျမင့္တက္လာသည္။ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္တြင္ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းတြင္ လူႏွစ္သိန္းခြဲခန္႔ အလုပ္ေပးႏိုင္ရာမွ လက္ရွိတြင္ ငါးသိန္းေက်ာ္အထိ တိုးလာသည္။

စီးပြားေရးပိတ္ဆို႔စဥ္က ေအာ္ဒါရရန္ ေဟာင္ေကာင္မွတစ္ဆင့္ လက္ေဝခံအျဖစ္ လုပ္ကိုင္ခဲ့ရၿပီး EU က GSP ေပးၿပီးေနာက္ EU အသိအမွတ္ျပဳလက္မွတ္မ်ားရယူကာ EU ေအာ္ဒါေလၽွာက္ၾကေၾကာင္း၊ ထို႔ေနာက္ တစ္ႏွစ္ပတ္လုံး ေအာ္ဒါမရွားေတာ့ေၾကာင္း အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းရွင္တစ္ဦးက ေျပာဆိုသည္။

“ေပ်ာ္ေနတာ၊ စက္႐ုံေတြက ႀကီးသထက္ႀကီးသြားတယ္။ အခုလိုအေျခအေနက်ေတာ့ မေပ်ာ္ႏိုင္ဘူး”

ခ်ဳပ္ၿပီး အထည္တင္ပို႔ရာတြင္ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္က ဥေရာပသမဂၢသို႔ ၄၇ ရာခိုင္ႏႈန္းရွိခဲ့ၿပီး ယခုႏွစ္တြင္ ႏွစ္ဆျမင့္တက္လာကာ ၇၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ေက်ာ္ေနၿပီျဖစ္ေၾကာင္း အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းရွင္မ်ားထံမွ သိရသည္။

“ဘယ္လိုပုံစံနဲ႔ရွာရွာ EU ကိုသြားတာေလာက္ အခြင့္အလမ္းေကာင္းတာ မရွိဘူး” ဟု လက္ဝါးအထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းဥကၠ႒ ေဒါက္တာ ခင္ေမာင္ေအးက သုံးသပ္သည္။

GSP အခြင့္အေရးမရရွိသည့္ တ႐ုတ္၊ ထိုင္ဝမ္တို႔က လုပ္ငန္းရွင္မ်ား ယင္းအခြင့္အေရးရလိုၿပီး ေဈးေပါသည့္လုပ္သားေဈးကြက္ရွိသည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ လာေရာက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ျမင့္တက္လာၿပီး ေတာင္ကိုရီးယားကလည္း ျမန္မာအထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းတြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ျမင့္တက္လာသည္။

လက္ရွိအေျခအေနအတိုင္း ဆက္လက္တိုးတက္လၽွင္ ၂၀၂၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ အလုပ္သမား တစ္သန္းခြဲခန္႔ အလုပ္ေပးႏိုင္ကာ ျပည္ပပို႔ကုန္တန္ဖိုး အေမရိကန္ေဒၚလာ ၁၀ ဘီလီယံအထိ ေရာက္ရွိလာမည္ဟု အစိုးရက ေမၽွာ္မွန္းထားသည္။ ယင္းသို႔အခ်ိန္တြင္ အဓိကေဈးကြက္ျဖစ္သည့္ ဥေရာပသမဂၢ၏ အေရးယူရန္လုပ္ေဆာင္လာျခင္းမွာ ေမၽွာ္လင့္ခ်က္မ်ားကို ပ်က္စီးမည့္ကိန္းျဖစ္လာသည္။

“အစိုးရရဲ႕လုပ္ေဆာင္ပုံမွာ မူတည္ၿပီးေတာ့ မနက္ျဖန္စက္႐ုံေတြ ပိတ္သြားႏိုင္သလို မနက္ျဖန္ စက္႐ုံေတြ ႏွစ္ဆကေန သုံးဆလည္း ျဖစ္လာႏိုင္တယ္” ဟု အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းရွင္တစ္ဦးက မွတ္ခ်က္ေပးသည္။

သို႔ေသာ္လည္း အခြန္ကင္းလြတ္ခြင့္ဆုံး႐ႈံးလၽွင္ အဆိုပါႏိုင္ငံျခားသားလုပ္ငန္းရွင္မ်ားလည္း လုပ္သာကိုင္သာရွိမည့္အျခားႏိုင္ငံမ်ားသို႔ ေျပာင္းေ႐ႊ႕သြားႏိုင္ေၾကာင္း အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းရွင္မ်ား ေထာက္ျပသည္။

အခြန္ေပးေဆာင္ရလၽွင္ ကုန္ပစၥည္းတန္ဖိုး ေဈးႀကီးသြားမည္ျဖစ္ၿပီး ဥေရာပႏိုင္ငံမ်ားက မဝယ္လိုေတာ့ဘဲ အခြန္ကင္းလြတ္ခြင့္ရထားသည့္ႏိုင္ငံမ်ားသို႔ ေ႐ႊ႕သြားလၽွင္ ျမန္မာက ေအာ္ဒါအရနည္းသြားမည္ျဖစ္သည္။

ယင္းမွာ ယခင္ကထက္ ပိုမိုနစ္နာဖြယ္ရွိသည္။ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္တြင္ စက္႐ုံတစ္႐ုံတြင္ လုပ္သားတစ္ရာ၊ ႏွစ္ရာဝန္းက်င္သာ အလုပ္ေပးႏိုင္ၿပီး လက္ရွိတြင္ တစ္ေထာင္ေက်ာ္အထိ ေပးႏိုင္ေၾကာင္း ဦးေအာင္ဝင္း က ဆိုသည္။

ႏွစ္ႀကိမ္တိုင္တိုင္ အေရးယူပိတ္ဆို႔ခံရလၽွင္ ႏိုင္ငံျခားသားအျပင္ ႏိုင္ငံသားလုပ္ငန္းရွင္မ်ားပါ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံရမည္ကို လက္တြန္႔သြားႏိုင္ေၾကာင္း၊ ႏိုင္ငံျခားသားအလုပ္ရွင္မ်ားမွာ အျခားႏိုင္ငံမ်ားသို႔ ေျပာင္းေ႐ႊ႕သြားႏိုင္ေၾကာင္း ၎က မွတ္ခ်က္ေပးသည္။ လက္ရွိတြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈက ျမင့္တက္ေနၿပီး ေခတ္မီစက္မ်ားလည္းတပ္ဆင္ကာ စက္႐ုံလည္း ႀကီးမားစြာတည္ေဆာက္ထားၾကေၾကာင္း ၎က ေျပာဆိုသည္။

“အရင္တုန္းကထက္စာရင္ အခုဟာက ဆုံး႐ႈံးမႈေတာ္ေတာ္ေလးမ်ားႏိုင္တယ္။ ႏိုင္ငံျခားသားေတြ ေနာက္တစ္ေက်ာ့ ျပန္လာဖို႔ဆိုတာ ေတာ္ေတာ္ေလးကို စဥ္းစားသြားမွာေပါ့။ အဲဒါေတာ့ မျဖစ္ေစခ်င္ဘူး”

လက္ရွိႏိုင္ငံတြင္ စီးပြားေရးမ်ား ဆုတ္ယုတ္ေနခ်ိန္ အေရးယူလၽွင္ သိန္းႏွင့္ခ်ီ အလုပ္လက္မဲ့ျဖစ္သြားႏိုင္ၿပီး အျခားဆက္စပ္လုပ္ငန္းမ်ားပါ ထိခိုက္ကာ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရး အဘက္ဘက္က ယိုးယြင္းသြားႏိုင္သည္။

“အျပစ္မဲ့တဲ့သူေတြ ထိခိုက္နစ္နာႏိုင္တဲ့ကိစၥဆိုရင္ေတာ့ စဥ္းစားသင့္တယ္။ မျဖစ္ပါေစနဲ႔လို႔ပဲ ဆုေတာင္းရမွာေပါ့” ဟု ဦးေအာင္ဝင္းက ေျပာဆိုသည္။

ယခုႏွစ္ ဧၿပီလမွ စက္တင္ဘာလအထိ CMP လုပ္ငန္းျပည္ပပို႔ကုန္ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၂ ဒသမ ၂ ဘီလီယံရွိခဲ့ၿပီး ယင္းအနက္ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းမွာ ၉၀ ရာခိုင္ႏႈန္းပါဝင္ေၾကာင္း အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းရွင္မ်ားထံမွ သိရသည္။

အစိုးရတုံ႔ျပန္ခ်က္

ကုန္သြယ္ခြင့္အထူးအခြင့္အေရး ႐ုပ္သိမ္းမခံရေအာင္ ျမန္မာအစိုးရက ႀကိဳးပမ္းေနသည္။

ကုန္သြယ္ေရးလြတ္လပ္စြာ စီးဆင္းမႈကို အဟန္႔အတားျဖစ္ေစႏိုင္သည့္လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ား၊ ကုန္သြယ္ေရး တားဆီးပိတ္ဆို႔မႈမ်ားကို ေရွာင္ရွားသင့္ေၾကာင္း ေအာက္တိုဘာ ၁၈ရက္က ျပဳလုပ္သည့္ အာရွ-ဥေရာပ ေဆြးေႏြးပြဲတြင္ ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္တင့္ေဆြက ေျပာဆိုခဲ့သည္။

CMP လုပ္ငန္း၏ အဓိကကုန္သြယ္ဖက္မွာ ဥေရာပသမဂၢျဖစ္ၿပီး ပို႔ကုန္ပမာဏမွာ တစ္ႏွစ္လၽွင္ အေမရိကန္ေဒၚလာ တစ္ဘီလံေက်ာ္ရွိေၾကာင္း၊ လယ္ယာထြက္ကုန္၊ ေရထြက္ကုန္မ်ားကိုလည္း တင္ပို႔ေနေၾကာင္း ကုန္သြယ္ေရးဦးစီးဌာန၏ ၫႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္ ဦးရန္ႏိုင္ထြန္း က ေျပာၾကားသည္။

“မျဖစ္ေစခ်င္ဘူး။ မျဖစ္ေအာင္လည္း ၫွိႏႈိင္းေနတယ္။ ေဆြးေႏြးတာလည္းရွိတယ္။ ျဖစ္လာခဲ့ရင္လည္း တျခားေဈးကြက္ရွာရမွာေပါ့” ဟု ၎က ေျပာဆိုသည္။

အေရးယူမႈျဖစ္လာၿပီး GSP အခြင့္အေရးဆုံး႐ႈံးလၽွင္ အလားအလာရွိသည့္ ေဈးကြက္မ်ားသို႔ ပို႔ႏိုင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းမည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ဥေရာပသမဂၢက ကုန္သြယ္ခြင့္ပိတ္ဆို႔မည္မဟုတ္သျဖင့္ အတိုင္းအတာတစ္ခုအထိ တင္ပို႔ခြင့္ရေနဦးမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ဦးရဲႏိုင္ထြန္းက ဆိုသည္။

ဥေရာပသမဂၢရွိ ျမန္မာသံအမတ္ကလည္း ၫွိႏႈိင္းေဆာင္႐ြက္ေနၿပီး အျခားေဈးကြက္ရွာေဖြရန္ ယင္းကိစၥကို CMP လုပ္ငန္းအသင္းမ်ားႏွင့္ခ်ိတ္ဆက္ကာ ျပင္ဆင္ေဆာင္႐ြက္ေနေၾကာင္း ၎က ဆိုသည္။

ႏိုင္ငံတကာအသိုင္းအဝိုင္းက လိုလားခ်က္ကို ျမန္မာအစိုးရကလုပ္ေဆာင္ေနသျဖင့္ ျပည္သူမ်ား ထိခိုက္နစ္နာမည့္အေရးယူမႈမ်ိဳးကို မလုပ္ၾကရန္ ျမန္မာအစိုးရက ေျပာဆိုထားေၾကာင္း သမၼတ႐ုံး၏ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ဦးေဇာ္ေဌး က ေျပာဆိုထားသည္။

ႏိုင္ငံတကာ သတိေပးခ်က္

ႏိုင္ငံတကာကုမၸဏီမ်ားႏွင့္ လူ႕အခြင့္အေရးအဖြဲ႕မ်ားကလည္း သတိေပးေနသည္။

ဥေရာပကုန္သည္ႀကီးမ်ားအသင္း၏ ဒါ႐ိုက္တာ Filip Lauwerysen  ကမူ ပဋိပကၡႏွင့္ မသက္ဆိုင္သည့္ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းမွာ အက်ိဳးဆက္ကို ပထမဆုံးခံစားရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သတိေပးထားသည္။

ဥေရာပသမဂၢ၏ အေရးယူမႈသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းက ျပင္းထန္သည့္လူ႕ အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈအေျခအေနကို အဓိကထားရန္ လိုအပ္သည္ကို နားလည္ေၾကာင္း ဆြီဒင္အဝတ္အထည္ ျဖန္႔ျဖဴးေရးလုပ္ငန္းျဖစ္သည့္ ကမၻာေက်ာ္ အမွတ္တံဆိပ္ျဖစ္ေသာ H & M က ထုတ္ျပန္ထားသည္။

သို႔ေသာ္လည္း အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းက အလုပ္သမားမ်ားအတြက္ ဆိုး႐ြားသည့္ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈမ်ားရွိလာႏိုင္သည္ကို စဥ္းစားေပးရမည္ျဖစ္သည္ဟုလည္း H & M က သတိေပးထားသည္။

ဘဂၤါလီအေရးႏွင့္ပတ္သက္လၽွင္ ျမန္မာကို ျပင္းျပင္းထန္ထန္ အျပစ္တင္ ေဝဖန္ေလ့ရွိသည့္ လူ႕အခြင့္အေရးအဖြဲ႕အခ်ိဳ႕ကလည္း ဥေရာပသမဂၢ၏ အစီအစဥ္ကို သေဘာမတူၾကေပ။

“က်ယ္ျပန္႔တဲ့ အေရးယူမႈေတြက သာမန္ျပည္သူေတြအေပၚ ထိခိုက္မယ္ဆိုရင္၊ ဘာျဖစ္သြားမလဲဆိုေတာ့ ျပည္တြင္းမွာ ႐ိုဟင္ဂ်ာ (ဘဂၤါလီ) ဆန္႔က်င္မႈေတြ တိုးလာလိမ့္မယ္” ဟု လူ႕အခြင့္အေရးအဖြဲ႕ Fortify Rights ပူးတြဲတည္ေထာင္သူ Matthew Smith က ေျပာဆိုထားသည္။

ျမန္မာအေပၚ ကုန္သြယ္ေရးအေရးေပးမႈကို ျပန္လည္သုံးသပ္ႏိုင္ေျခရွိေနမႈကို Burma Campaign UK ၏ ဒါ႐ိုက္တာ Mark Farmaner ကလည္း ႐ူးသြပ္မႈဟုဆိုကာ အေရးယူမည့္အေရးကို ဆန္႔က်င္သည္။

ယင္းအျပင္ အျခားလူ႕အခြင့္အေရး အဖြဲ႕အခ်ိဳ႕ကလည္း ဘဂၤါလီမ်ားအေပၚ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္ရာတြင္ ပါဝင္ပတ္သက္ျခင္းမရွိသည့္ အလုပ္သမားမ်ား အထိနာမည္ကို ကန္႔ကြက္ထားၾကသည္။

ျမန္မာအခက္ ဘဂၤလားအခ်က္

ထြက္ေျပးဘဂၤါလီမ်ားကို ျပန္မလာျခင္းမွာလည္း ျမန္မာအေပၚ ဖိအားတိုးေစသည္။

ထြက္ေျပးဘဂၤါလီမ်ားကို ျမန္မာဘက္ကလက္ခံရန္ အဆင့္သင့္ျဖစ္ေနၿပီဟု ယခုႏွစ္ ႏွစ္ဆန္းပိုင္းကပင္ ေျပာဆိုထားေသာ္လည္း ဘဂၤလားေဒ့ရွ္က ျပန္မပို႔ေၾကာင္း ျမန္မာအစိုးရက ေျပာဆိုထားသည္။

ေဒသတြင္းတြင္ ဥေရာပသို႔ အထည္အလိပ္ပို႔ကုန္မ်ား ပို႔ရာတြင္ GSP ရထားသည့္ ျမန္မာ၊ ကေမၻာဒီယား၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္တို႔မွာ အၿပိဳင္သေဘာ ရွိေနသည္။ ကေမၻာဒီယားေ႐ြးေကာက္ပြဲတြင္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဟြန္ဆန္က အတိုက္အခံပါတီကို ႏွိပ္ကြက္သျဖင့္ ဥေရာပသမဂၢက အေရးယူရန္ ျပင္ဆင္ေနသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ကအထည္အလိပ္ ဥေရာေဈးကြက္တြင္ အေျခအေနပိုေကာင္းသြားႏိုင္သည္။

“ဘဂၤလားေဒ့ရွ္က နည္းနည္းပိုအားသာသြားမယ့္သေဘာေပါ့” ဟု လက္ဝါးအထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းဥကၠ႒ ေဒါက္တာ ခင္ေမာင္ေအးက မွတ္ခ်က္ေပးသည္။

အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းမွာ စက္ပစၥည္းမ်ားကို အလြယ္တကူေ႐ႊ႕သြားႏိုင္သျဖင့္ အျခားႏိုင္ငံသို႔ ေျပာင္းေ႐ႊ႕ရန္ လြယ္ကူေၾကာင္း ဦးျမတ္သင္းေအာင္က ေျပာဆိုသည္။

“စီးပြားေရးသမားကေတာ့ အခြင့္အလမ္းသာတဲ့ဆီကို ေျပးၾကတာေပါ့။ အထည္ခ်ဳပ္ဆိုတာက အရင္းအႏွီးမ်ားမ်ား မလိုဘူးေလ။ စက္ေလာက္ပဲ ရင္းရတာဆိုေတာ့ စက္က အ႐ႈံးခံေရာင္းၿပီး ထြက္သြားလို႔ရတယ္”

ျမန္မာႏွင့္ပတ္သက္လၽွင္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္က သုံးသီးစားျဖစ္ေနသည္ဟု ရခိုင္ျပည္နယ္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း အၿငိမ္းစားဗိုလ္ခ်ဳပ္ ဦးေမာင္ေမာင္အုန္းက ေထာက္ျပသည္။

ဘဂၤါလီမ်ားကို လက္ခံထားသျဖင့္ ကမၻာ့တြင္ ကယ္တင္ရွင္ႏိုင္ငံျဖစ္ေနၿပီး ဘဂၤါလီမ်ား၏ ေမတၱာကိုလည္းရေၾကာင္း၊ ယင္းအျပင္ ဒုကၡသည္လက္ခံသျဖင့္ ကမၻာတစ္ဝန္းက အကူအညီမ်ားကိုလည္း ရေနေၾကာင္း ၎ကဆိုသည္။ ဥေရာပေဈးကြက္ပါ ထပ္ေပါင္းလၽွင္ ေလးသီးစားျဖစ္သြားမည့္သေဘာျဖစ္သည္။

ဇာတိမာန္ကို ထိပါးေစသည္

န႔ ၏ ေတာင္းဆိုမႈမွာ တစ္ဖက္သတ္ဆန္လြန္းသျဖင့္ လိုက္ေလ်ာရန္ခက္ခဲေၾကာင္း NLD ၏ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ေဒါက္တာမ်ိဳးၫြန္႔က ေျပာၾကားသည္။

“ႏိုင္ငံရဲ႕အခ်ဳပ္အျခာအာဏာကို အထိခိုက္ခံၿပီး လိုက္ေလ်ာတယ္ဆိုရင္ ဒါကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔လူမ်ိဳးရဲ႕ ဇာတိမာန္ကို ထိပါးေစပါတယ္”

ျမန္မာႏိုင္ငံက CMP လက္ခစားစနစ္ျဖစ္သျဖင့္ ေဖာက္သည္ႏိုင္ငံအသစ္ရွာကာ ေက်ာ္လႊားရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ အေနာက္ႏိုင္ငံမ်ားက ေဈးေကာင္းေပးၿပီး အေရွ႕ႏိုင္ငံမ်ားက ယင္းကဲ့သို႔ မေပးႏိုင္သျဖင့္ ထိခိုက္မႈရွိလာမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေဒါက္တာမ်ိဳးၫြန္႔က ေျပာဆိုသည္။

ကေမၻာဒီယားတြင္ အတိုက္အခံပါတီကို ႏွိပ္ကြပ္လိုက္သည္မွာ ျငင္းမရေသာ္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္ ပတ္သက္လၽွင္ စြပ္စြဲခ်က္အဆင့္သာရွိေၾကာင္း ေဒါက္တာ မ်ိဳးၫြန္႔က ေျပာဆိုသည္။

ထြက္ေျပးဘဂၤါလီမ်ားတြင္ အၾကမ္းဖက္မ်ားႏွင့္ အဆက္အစပ္ရွိေနၿပီး ယင္းသို႔အေျခအေနတြင္ ျမန္မာအေပၚ အေရးယူလၽွင္ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕ကို ေထာက္ခံသည့္သေဘာလည္း ေဆာင္သြားႏိုင္သည္ဟု ဥေရာပသမဂၢကို အသိေပးထားေၾကာင္း ၎ကဆိုသည္။

“ဒီလိုအၾကပ္ကိုင္ၿပီး လိုတာကိုေတာင္းဆိုတယ္ဆိုရင္ေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံအခ်ဳပ္အျခာအာဏာကို ကာကြယ္တဲ့အေနနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔ လိုက္ေလ်ာမွာ မဟုတ္ပါဘူး” ဟု ၎က ယတိျပတ္ ေျပာဆိုသည္။

“သူတို႔ရဲ႕ေဆာင္႐ြက္ခ်က္ေတြဟာ သူတို႔လိုလားတာနဲ႔ တျခားစီျဖစ္သြားလိမ့္မယ္။ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ အာရပ္နဲ႔ အစၥေရးလို ကမၻာေၾကေသာ္လည္း ဥဒါန္းမေၾကတဲ့ လူအုပ္စုႏွစ္ခုကို ထားမိၿပီးသား ျဖစ္သြားလိမ့္မယ္” ဟုလည္း ဆက္လက္ ေျပာဆိုသည္။

ရခိုင္ျပည္နယ္အေရးကို အမွန္တကယ္ေျဖရွင္းလိုလၽွင္ ထြက္ေျပးဘဂၤါလီမ်ားကို ျပန္လည္လက္ခံေရးလမ္းေၾကာင္း ျမန္ဆန္သြားေအာင္ ကူညီေပးသင့္ေၾကာင္း ၎ကဆိုသည္။

EU အေရးယူမည့္အစီအစဥ္မွာ အလုပ္သမားမ်ားအတြက္ အခြင့္ေကာင္းျဖစ္လာႏိုင္သည္ဟုဆိုသူက အလုပ္သမားအေရး ေဆာင္႐ြက္သူ ေရွ႕ေနဦးေဌးျဖစ္သည္။ အလုပ္သမားအခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္ခံရမႈကို အစိုးရက မကူညီသျဖင့္ ဥေရာပသမဂၢကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕လာေရာက္စဥ္ တင္ျပမည္ဟု ၎ကဆိုသည္။

အလုပ္သမားအခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္သည့္ စက္႐ုံမ်ားကို စာရင္းျပဳစုကာ GSP ႐ုပ္သိမ္းရန္ တင္ျပသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေရွ႕ေနဦးေဌးက ေျပာဆိုသည္။

ျမန္မာအေပၚေပးထားသည့္ ကုန္သြယ္ေရးအထူးအခြင့္အေရးကို ႐ုပ္သိမ္း၊ မသိမ္းကို ေျခာက္လၾကာ သုံးသပ္မည္ျဖစ္ၿပီး ျမန္မာဘက္က လူသားခ်င္းစာနာမႈဆိုင္ရာ၊ ဒီမိုကေရစီဆိုင္ရာသတ္မွတ္ခ်က္မ်ားကို ျပည့္မီေအာင္ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္လၽွင္ မူဝါဒအေျပာင္းအလဲ ျဖစ္ႏိုင္သည္ဟု ဥေရာပသမဂၢက ထုတ္ျပန္ထားသည္။

ဥေရာပသမဂၢက ေအာက္တိုဘာ ၂၈ ရက္တြင္ ျမန္မာသို႔လာေရာက္မည့္အဖြဲ႕သည္ အစိုးရတာဝန္ရွိသူမ်ား၊ အလုပ္ရွင္၊ အလုပ္သမားမ်ား၊ အလုပ္သမားအခြင့္အေရး ေဆာင္႐ြက္သူမ်ားႏွင့္ ေတြ႕ဆုံမည္ျဖစ္သည္။

ပဲခူးတိုင္း ေညာင္အင္းစက္မႈဇုန္ရွိ ခ်န္းျမန္မာဖိနိပ္စက္႐ုံတြင္လုပ္ကိုင္သည့္ အမ်ိဳးသမီးတစ္ဦးကမူ EU က အေရးယူမည့္ အစီအစဥ္ေၾကာင့္ အလုပ္သမားသိန္းႏွင့္ခ်ီ အလုပ္ျပဳတ္မည္ကို ၾကားသိထားေၾကာင္း ေျပာဆိုသည္။ ေမာင္ေတာကို ၾကားဖူး႐ုံသာ ၾကားဖူးသည့္ ၎အတြက္လည္း ျပစ္ဒဏ္ျဖစ္သြားႏိုင္သည္။

“စက္႐ုံပိတ္တာေတြ၊ အလုပ္ေလၽွာ႔တာေတြ မျဖစ္ေစခ်င္ဘူး” ဟု ၎ကဆိုသည္။

ဥေရာပသမဂၢ အေရးယူမႈ အမွန္တကယ္ျဖစ္လာလၽွင္ အျပစ္မဲ့ျပည္သူမ်ားစြာ ဒုကၡေရာက္မည့္ကိန္းရွိေနသည္။ ယင္းသို႔အေရးယူမႈ မျဖစ္လာရန္ကို မည္သို႔လုပ္ေဆာင္မည္နည္းဆိုသည့္အေပၚ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းရွင္ ေဒါက္တာ ခင္ေမာင္ေအးက ေအာက္ပါအတိုင္း ေျဖၾကားသည္။

“ကၽြန္ေတာ္တို႔က ဆုေတာင္း႐ုံကလြဲလို႔ ဘာလုပ္လို႔ရမွာလဲဗ်ာ” 

 

ေအာင္ျမင့္ထြန္း၊ ဇင္လင္းထက္

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *