ေဒၚလာေစ်းအတက္အက်  

ေဒၚလာေစ်းတက္သျဖင့္ လူအမ်ားေအာ္ၾကသည္။ တေန႔က ေဒၚလာေစ်း တစ္ရက္တည္း ျမန္မာေငြ ၅၀၊ ၆၀ဖုုိး ျပဳတ္က်ျပန္ရာ လန္႔ေအာ္ၾကျပန္သည္။ ေနာက္တစ္ေန႔တြင္ ၂၀ဖိုး ၃၀ဖိုး ျပန္တက္ရာ ထပ္ေအာ္ၾကျပန္သည္။ ေဒၚလာေစ်းတက္တာ ေကာင္းသလား၊ က်တာ ေကာင္းသလား။ အတိုဆုံးေျဖရလွ်င္ ျငိမ္ေနျခင္းက ေကာင္းသည္။ ေမးခြန္းႏွင့္ အေျဖတစ္ျခားစီ ျဖစ္ေနသလား။ ရွင္းပါမည္။

ေဒၚလာေစ်းသည္ ပညာရွင္အခ်ိဳ႔ ရည္ညႊန္းသလို mother of all prices ‘ေစ်းႏႈန္းအားလုံး၏ မိခင္ၾကီး’  ျဖစ္သည့္အတြက္ သူ႔အေပၚ မူတည္ျပီး အျခားေစ်းႏႈန္းတို႔ ေျပာင္းၾကသည္။ ေဒၚလာေစ်း ေဆာင့္တက္ ေဆာင့္က်လွ်င္၊ ခုန္တက္ခုန္ဆင္းလွ်င္ အျခားေစ်းႏႈန္းတို႔ ခါကုန္ရမ္းကုန္ႏိုင္သည္။ အေရာင္းအ၀ယ္တြင္ အႏၱရာယ္မ်ားသည္၊ Risk မ်ားသည္။ ထိုအခါ စီးပြားေရးလုပ္ရကိုင္ရ အႏၱရာယ္မ်ားသည္။ စီးပြားေရးလုပ္ခ်င္စိတ္ ေပ်ာက္ႏိုင္သည္။ လုပ္ငန္းရွင္ျဖစ္လိုသူမ်ား အသာေနာက္ဆုတ္သြားႏိုင္သည္။ ျပည္တြင္းတြင္ ၀င္ေရာက္လုပ္ကိုင္လိုသူ ႏိုင္ငံျခားစီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္မ်ားလည္း တြန္႔ႏိုင္သည္။ သာမန္၀ယ္ယူစားသုံးသူမ်ားလည္း မ်က္စိလည္သည္။ သူတို႔မ်က္စိလည္လွ်င္ ျပည္တြင္းအေရာင္းအ၀ယ္ ထိမည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ေဒၚလာေစ်းတည္ျငိမ္လွ်င္ ႏိုင္ငံ့စီးပြားေရးအတြက္ ေကာင္းသည္။ ကမာၻ႕စီးပြားေရးႏွင့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးခ်ိတ္ဆက္မႈမ်ားလာေလေလ ေဒၚလာေစ်းတည္ျငိမ္ရန္ လိုအပ္ေလေလ ျဖစ္သည္။

ေဒၚလာေစ်းတက္ျခင္း က်ျခင္းသည္ ေယဘုယ်အားျဖင့္ သူ႔ဘာသာသူ ေကာင္းကြက္ဆိုးကြက္ ရွိသည္။ ေဒၚလာေစ်းတက္လွ်င္ ျပည္တြင္းတြင္ ထုတ္ျပီး ျပည္ပသို႔ ပို႔ေသာကုန္မ်ား ေစ်းခ်ိဳသျဖင့္ ျပည္ပေစ်းကြက္တြင္ မ်က္ႏွာပန္းလွသည္။ ပိုေရာင္းရႏိုင္သည္။ အခ်ိဳ႔ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ အခ်ိန္အခါအရ ေဒၚလာေစ်းတက္ေအာင္ပင္ တမင္လုပ္ၾကသည္မ်ား ရွိသည္။ ဆိုးကြက္မွာ ေဒၚလာေစ်းတက္သည့္အတြက္ ျပည္ပမွ ၀ယ္ယူရေသာ ပစၥည္းမ်ား ေစ်းတက္သည္။ ျပည္တြင္းတြင္ ကုန္ပစၥည္းမ်ား လိုက္ပါေစ်းတက္ႏိုင္သည္။ ျပည္ပမွ သြင္းကုန္မ်ားမွာ ေစ်းအလိုလိုတက္မည္။ ျပည္တြင္းတြင္ ထုတ္ေသာကုန္ပစၥည္းမ်ားပင္ ျပည္ပမွ သြင္းကုန္စက္သုံးဆီ ေစ်းတက္လ်င္ အခ်ိဳ႔အ၀က္ ေစ်းတက္မည္။ ေဒၚလာေစ်းအတက္တြင္ ျပည္တြင္းဂယက္ ဘယ္ေလာက္ၾကီးသလဲကို သြင္းကုန္မ်ားသလား၊ ပို႔ကုန္မ်ားသလားက ဆုံးျဖတ္သည္။ ေဒၚလာေစ်းတက္လွ်င္ ႏိုင္ငံအတြက္ ေကာင္းသလား၊ ေဒၚလာေစ်းက်လွ်င္ ႏိုင္ငံအတြက္ ေကာင္းသလားသည္ ႏိုင္ငံ့အေျခအေနေပၚ မူတည္သည္။ အစိုးရက ႏိုင္ငံကိုသြားေစခ်င္သည့္ ရည္မွန္းခ်က္ႏွင့္လည္း ဆိုင္သည္။

ျပည္ပအေၾကာင္း

အေမရိကန္တရုတ္ ကုန္သြယ္ေရးစစ္ပြဲဟု ေခၚေ၀ၚၾကသည့္ ကုန္သြယ္ေရးတင္းမာမႈသည္ ေဒၚလာေစ်းကို ဂယက္ရိုက္သည္ဟု ေျပာၾကသည္။ ကမာၻေပၚရွိ ႏို္င္ငံေရး စစ္ေရး စီးပြားေရး အျဖစ္အပ်က္ၾကီးၾကီးမားမားမွန္သမွ်သည္ ေဒၚလာေစ်းကို အနည္းအမ်ား ဂယက္ရိုက္သည္။ အေမရိကန္ႏွင့္ တရုတ္သည္ စီးပြားေရး Superpower မ်ားျဖစ္သည္။ ႏိုင္ငံေရးအရလည္း အင္အားၾကီးသည္။ ထိုေၾကာင့္ ဧရာမအေကာင္ၾကီးႏွစ္ေကာင္ ရန္ေစာင္ၾကသည့္အခါ ကမာၻ႔စီးပြားေရးေပတံတစ္ေခ်ာင္းျဖစ္သည့္ ေဒၚလာေစ်းကို သြားသက္ေရာက္သည္။ ထိုသို႔ သက္ေရာက္လွ်င္ ကမာၻ႔အျခားႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ အတူတူေရာခံရမည္ မဟုတ္ပါလား။ တစ္ႏိုင္ငံႏွင့္ တစ္ႏိုင္ငံတူမည္ မဟုတ္ပါ။ ျပည္တြင္းအေျခအေနမ်ားေပၚ မူတည္သည္။ ျမန္မာ့ျပည္တြင္းအေျခအေနမ်ားကား ဤသို႔။

စီးပြားေရးေရခံေျမခံ

ျပည္တြင္းစီးပြားေရးအေျခအေနသည္ ျပည္ပေဒၚလာေစ်းအေျပာင္းအလဲဒဏ္ကို ခံႏုိင္ မခံႏိုင္ ဆုံးျဖတ္သည့္ အဓိကအေၾကာင္းရင္းတစ္ရပ္ျဖစ္သည္။ ျပည္တြင္းစီးပြားေရး ေတာင့္လွ်င္၊ စီးပြားေရးအေျခခံမ်ားေကာင္းလွ်င္ ေတာ္ရုံတန္ရုံဒဏ္ခံႏိုင္သည္။ က်န္းမာေရးေကာင္းသူသည္ ေတာ္ရုံမဖ်ားသည့္ သေဘာ၊ ဖ်ားလွ်င္ပင္ နာလန္ျမန္ျမန္ ျပန္ထႏိုင္သည့္ သေဘာ ျဖစ္သည္။

ဖြံ႔ျဖိဳးျပီးႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံအဓိကကြာျခားခ်က္မွာ Informal Economy တြင္ ျဖစ္သည္။ ‘စာရင္းမ၀င္ အင္းမ၀င္ စီးပြားေရးက႑’ Informal Economy သည္ ‘စာရင္းေပါက္ အင္းေပါက္ စီးပြားေရးက႑’ Formal Economy ထက္ အရြယ္ၾကီးသည္။ ျမန္မာႏုုိင္ငံတြင္းတြင္ မည္သည့္ စီးပြားေရးမ်ား လုုပ္ကိုုင္ေနသည္ ၊ မည္သူတိုု႔ လုုပ္ကိုုင္ေနသည္၊ နယ္စပ္မ်ားမွ တစ္ဆင့္ ဘာေတြ ထြက္သြားသည္၊ ဘာေတြ၀င္လာသည္ကိုု မည္သူမွ် မသိပါ။ အလားတူပင္ ျမန္မာႏုုိင္ငံတြင္းသို႔ ႏုုိင္ငံျခား၀င္ေငြ မည္မွ်၀င္ေနသည္၊ ထြက္ေနသည္၊ ႏိုင္ငံတြင္းတြင္ မည္မွ်ရွိသည္ကိုုလည္း မည္သူမွ် မသိပါ။ ထိုုသိုု႔ မသိခဲ့လွ်င္ ေဒၚလာေစ်းကိုု ထိန္းရန္ ေက်ာင္းရန္ ခက္ခဲသည္။ စာရင္းဇယားကိန္းဂဏန္းမ်ား တိုုးတက္ေကာင္းမြန္ေအာင္ ခပ္ျမန္ျမန္သြက္သြက္ေဆာင္ရြက္ရမည္။

ေစ်းကစားျခင္းဒဏ္ကိုလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ ေဒၚလာေစ်းသည္ ခံစားရႏိုင္သည္။ ျမန္မာသည္ စီးပြားေရးပမာဏေသးငယ္ျပီး လူအမ်ားသည္ ထိတ္လန္႔လြယ္သျဖင့္ ျမန္မာအရြယ္အစားျဖင့္ အေကာင္ၾကီးသူမ်ားဆြဲခါလွ်င္ ခါႏိုင္သည္ဟု ေယဘုယ် ေျပာႏိုင္သည္။ သာမန္လူမ်ား ၀ယ္ျခင္းေရာင္းျခင္းသည္ မေထာင္းတာေသာ္လည္း ဘဏ္ကဲ့သို႔ Institutional Player ေစ်းမကစားေအာင္ ထိန္းႏိုင္ဖို႔ လိုသည္။ “ေစ်းကြက္စီးပြားေရး ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ေစ်းကစားတာ အဆန္းလား” ဟု ဆိုႏိုင္သည္။ သိုု႔ေသာ္ ေစ်းကစားသည့္ ဒဏ္ေၾကာင့္ ေဒၚလာေစ်းဖရိုုဖရဲ ျဖစ္လွ်င္ ႏုိင္ငံစီးပြားေရး ထိကာ ထို Player မ်ားထံသို႔ ျပန္ပတ္လာႏိုင္သည္။ တကယ္တြင္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးသာ အရွိန္အဟုုန္ျဖင့္ ဖြံ႔ျဖိဳးလွ်င္ လက္ရွိဘဏ္မ်ားသည္ မ်ားစြာအက်ိဳးခံစားရမည္ ျဖစ္သည္။ ထိုု႔ေၾကာင့္ ဘဏ္မ်ားသည္ စီးပြားေရးေရခံေျမခံကိုု ေကာင္းေအာင္ ၀ိုင္း၀န္းပံ့ပိုး ေစာင့္ေရွာက္သင့္သည္။

ျမန္မာ့စီးပြားေရးခိုင္မာအားေကာင္းမွ ေဒၚလာေစ်းသည္ ျငိမ္မည္။ ျမန္မာ့စီးပြားေရးသည္ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးစနစ္သို႔ ခ်ီတက္ရင္း စီးပြားေရးဖြံ႔ျဖိဳးတိုးတက္ေအာင္ လုပ္ေဆာင္ေနရသည္ျဖစ္ရာ အေျပာင္းအလဲမ်ားစြာကို ေက်ာ္ျဖတ္ရမည္။ ေဒၚလာေစ်း မတည္ျငိမ္လွ်င္ အေျပာင္းအလဲမ်ား လုပ္ရခက္မည္။ တစ္ဖန္ ထို အေျပာင္းအလဲမ်ားသည္လည္း ေဒၚလာေစ်းေပၚ သက္ေရာက္ႏိုင္သည္။ ခက္ခဲေသာ ပုစာၦ ျဖစ္သည္။ ‘မြဲေသာ’ ‘မတည္ျငိမ္ေသာ’ စသည့္ ဖြံ႔ျဖိဳးဆဲႏုုိင္ငံလကၡဏာတိုု႔ အျပည့္ရွိသည့္ ျမန္မာ့ကိစၥတိုု႔ကိုု ေျဖရွင္းရာတြင္ ဖြံ႔ၿဖိဳးၿပီး ႏုုိင္ငံမ်ားအတြက္သာ ဦးတည္ေရးထားေလ့ရွိသည့္ သာမန္ဖတ္စာအုုပ္မ်ားထဲက နည္းမ်ားအတိုင္း အဆင္ေျပႏိုင္သလား။ ကၽြန္ေတာ္ မသိပါ။ Transitional Economies ေခၚ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးသုုိ႔ ကူးေျပာင္းစ ႏုုိင္ငံေရး စီးပြားေရး မတည္ျငိမ္ေသးေသာ ႏုုိင္ငံမ်ားထံမွ အေတြ႔အၾကဳံမ်ားကိုု အနီးကပ္ေလ့လာလွ်င္ အနာသက္သာမည္။

ေဒၚလာေစ်းတက္ျခင္း က်ျခင္းထက္ တည္ျငိမ္ျခင္းက အေရးၾကီးသည္။ တည္ျငိမ္ေအာင္ စီးပြားေရးကို အေျခခိုင္ခိုင္တည္ေဆာက္ရမည္။ အျခားနည္း မရွိပါ။

ေဇယ်သူ

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *