ရန္ကုန္စီးပြားေရးမ်က္ႏွာစာ

ရန္ကုန္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဖိတ္ေခၚမႈသံသည္ အေမရိကန္ေဒၚလာသန္း ၅၀၀ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံရန္ ဆြဲေဆာင္ႏိုင္ခဲ့ျခင္းျဖင့္ မ်က္ႏွာပန္းပြင့္ခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။

ေမလ ၁၀ ရက္က Lotte Hotel Yangon တြင္ ဒုတိယအႀကိမ္ က်င္းပသည့္ ရန္ကုန္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဖိုရမ္ ၂၀၁၉ တြင္ ထန္းတစ္ပင္နည္းပညာဇုန္စီမံကိန္းအတြက္ သန္း ၅၀၀ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံရန္ ေဟာင္ေကာင္၊ တိုင္ေပအပါအဝင္ တ႐ုတ္ကုမၸဏီသုံးခုတို႔ MoU လက္မွတ္ေရးထိုးႏိုင္ခဲ့သည္။ အဆိုပြဲတြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈျပဳလုပ္ရန္အတြက္ အျခားေသာစီးပြားေရးလုပ္ငန္း ၁၉ ခုသည္လည္း MoU ေရးထိုးႏိုင္ခဲ့ၾကသည္။

ျမန္မာ့ GDP ၏ ေလးပုံတစ္ပုံရွိသည့္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ ျပည္တြင္းျပည္ပရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား ဖိတ္ေခၚသည့္ ပြဲကို ၂၀၁၈ ခုႏွစ္မွ စတင္က်င္းပခဲ့ၿပီး ယခုႏွစ္ ၂၀၁၉ တြင္ ဒုတိယအႀကိမ္ေျမာက္ က်င္းပခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

NLD အစိုးရလက္ထက္တြင္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးထင္သေလာက္ အလုပ္မျဖစ္သကဲ့သို႔ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားလည္း တစ္စတစ္စေလ်ာ့က်လ်က္ရွိသည္။ ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ား ထင္သေလာက္ခရီးမေပါက္သည့္ အေျခအေနတြင္ ရခိုင္အေရးကိစၥေၾကာင့္ ဥေရာပသမဂၢ၏ တစ္ေက်ာ့ျပန္ပိတ္ဆို႔ရန္ ဟန္ျပင္ေနမႈမ်ားက ျပည္ပရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဝင္ေရာက္ျခင္းကို တုံ႔ဆိုင္းေစသည္။

သို႔ေသာ္လည္း ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကို ပထမဦးစားေပးအျဖစ္ ေဆာင္႐ြက္ခဲ့သည့္ NLD အစိုးရသည္ ၎၏ သက္တမ္းႏွစ္ႏွစ္ေက်ာ္ခ်ိန္တြင္မူ ျမန္မာ့စီးပြားေရးဘက္သို႔ ေျခဦးလွည့္လာခဲ့သည္။

ၿပီးခဲ့သည့္ သမၼတဦးသန္းစိန္ အစိုးရလက္ထက္ စီးပြားေရးအရွိန္ရစက တစ္ႏွစ္လၽွင္ ျပည္ပရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ အေမရိကန္ေဒၚလာေျခာက္ဘီလီယံ ဝင္ေရာက္ရန္အထိ ရည္မွန္းခ်က္ထားခဲ့သည္။

NLD အစိုးရလက္ထက္ စီးပြားေရးဘက္သို႔ ျပန္လည္အာ႐ုံစိုက္စ ၂၀၁၈ -၂၀၁၉ ဘ႑ာတြင္မူ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၅ ဒသမ ၈ ဘီလီယံရရွိရန္ သတ္မွတ္ေဆာင္႐ြက္လ်က္ရွိသည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီၫႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာန ၫႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္ ဦးသန္႔စင္လြင္က The Voice Journal သို႔ေျပာၾကားသည္။

သို႔ေသာ္လည္း ျပည္ပရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမွာ ထင္သေလာက္ ဝင္ေရာက္မလာခဲ့။ တစ္ႏိုင္ငံလုံးအတိုင္းအတာအားျဖင့္ ျပည္ပရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဝင္ေရာက္မႈသည္ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၂ ဒသမ ၄ ဘီလီယံေက်ာ္သာ ရွိသည္။

ရန္ကုန္သည္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးၿမိဳ႕ေတာ္၊ ႏိုင္ငံ GDP ၏ ေလးပုံတစ္ပုံကို ရွာေဖြေပးသည့္ ၿမိဳ႕ေတာ္၊ စီးပြားေရးမုဆိုးမ်ား က်က္စားရာေျမ၊ အာရွ၏ ေနာက္ဆုံးစီးပြားေရးဥပစာဟု တင္စားၾကသည့္ ျမန္မာႏိုင္သို႔ ဝင္ေရာက္ရန္အတြက္ စီးပြားေရးတံခါးေပါက္၊ စီးပြားေရးအခြင့္အလမ္းတို႔ အမ်ားဆုံးရွိရာ နယ္ေျမလည္းျဖစ္ရာ ရန္ကုန္၏စီးပြားေရးသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရးဟုပင္ ေယဘုယ်တင္စားၾကသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ရန္ကုန္တြင္ ျပည္ပရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဝင္ေရာက္လၽွင္ တစ္ႏိုင္ငံလုံး၏ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလည္းျမင့္တက္လာမည္ ျဖစ္သည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဖိုရမ္ကို ရန္ကုန္တြင္ က်င္းပသည္။

မတ္လ ၁၀ ရက္ႏွင့္ ၁၁ ရက္ႏွစ္ရက္ၾကာ က်င္းပခဲ့သည့္ ရန္ကုန္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဖိုရမ္တြင္ ရန္ကုန္တိုင္းဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္း ရန္ကုန္တိုင္းအတြင္း ေဆာင္႐ြက္မည့္ စီမံကိန္း ၈၀ ကို ထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ရန္ကုန္စီမံကိန္း ၈၀

ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္းက ၎၏ ရန္ကုန္စီမံကိန္း ၈၀ ကို Yangon Project Bank ဟု ကင္ပြန္းတပ္သည္။ MSDP ပါ Project Bank ကို ယူသုံးကာ စီမံကိန္း ၈၀ အေၾကာင္း တခမ္းတနားဖြင့္ဆိုသည္။ လုပ္ငန္းရွင္တို႔အတြက္ ေရကန္အသင့္၊ ၾကာအသင့္ အလြယ္တကူၾကည့္႐ူႏိုင္ရန္ ရည္႐ြယ္သည္။

ရန္ကုန္စီမံကိန္း ၈၀ တြင္ မိုးပ်ံလမ္းႀကီးမ်ား၊ ၿမိဳ႕သစ္စီမံကိန္းႀကီးမ်ား၊ စက္မႈဇုန္မ်ား၊ တန္ဖိုးနည္း တန္ဖိုးသင့္ႏွင့္ အဆင့္ျမင့္အိမ္ရာစီမံကိန္းမ်ား၊ သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးလုပ္ငန္း၊ ဆိပ္ကမ္းလုပ္ငန္း၊ ပန္းၿခံႏွင့္ ေဈးမ်ား အဆင့္ျမႇင္တင္သည့္ လုပ္ငန္းမ်ားအစရွိသျဖင့္ လုပ္ငန္းမ်ိဳးစုံပါဝင္သည္။

စီမံကိန္း ၈၀ တြင္ ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးအစိုးရအစီအစဥ္ျဖင့္ ေဆာင္႐ြက္မည့္ စီမံကိန္းလုပ္ငန္းေပါင္း ၁၆ ခုပါဝင္သည္။ တိုင္းအစိုးရ၏ နာမည္ေက်ာ္စီမံကိန္းတစ္ခုျဖစ္သည့္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕သစ္စီမံကိန္းလည္း ပါဝင္သည္။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕သစ္စီမံကိန္းကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ရန္အတြက္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕သစ္ဖြံၿဖိဳးေရးကုမၸဏီလီမိတက္ NYDC ကို တိုင္းေဒသႀကီးႏွင့္ ျပည္နယ္မ်ားဖြံၿဖိဳးေရးအတြက္ ဘတ္ဂ်က္ခ်ေပးသည့္ ရန္ပုံေငြထဲမွ က်ပ္ ၁၀ ဘီလီယံ (အေမရိကန္ေဒၚလာ ၇ သန္း) ျဖင့္ မတည္ရင္းႏွီးတည္ေထာင္ထားသည့္ ကုမၸဏီျဖစ္သည္။ ယင္းကုမၸဏီကို ရန္ကုန္တိုင္းအစိုးရက ရာႏႈန္းျပည့္ပိုင္ဆိုင္သည္။

NYDC ကုမၸဏီဒါ႐ိုက္တာအဖြဲ႕ BOD (Board of Director) တြင္ ရန္ကုန္တိုင္းဝန္ႀကီးႏွစ္ဦးႏွင့္ FMI ကုမၸဏီမ်ားအုပ္စု ဥကၠ႒ဦးသိမ္းေဝအပါအဝင္ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပစီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္မ်ားသုံးဦး စုစုေပါင္းငါးဦး ပါဝင္သည္။

ဤစီမံကိန္းသည္ ရန္ကုန္တိုင္းအစိုးရကို ပူဆူေစေသာ စီမံကိန္းျဖစ္သကဲ့သို႔ ေထာက္ျပေဝဖန္သူမ်ား မ်က္ေစ့ေဒါက္ေထာက္ၾကည့္႐ူေနရသည့္ စီမံကိန္းလည္း ျဖစ္သည္။ NYDC Town Hall ႏွစ္ႀကိမ္က်င္းပခဲ့ၿပီး ျပည္သူမ်ား သိခ်င္သည့္ေမးခြန္းမ်ားအတြက္ အေျဖမ်ားေကာင္းစြာထြက္မလာဘဲ ေမးခြန္းမ်ားသာ ထပ္တိုးေစခဲ့သည့္ စီမံကိန္းလည္းျဖစ္သည္။ အဓိကပါဝင္သည့္ တ႐ုတ္ CCCC ကုမၸဏီသည္လည္း ေဝဖန္ခံရသည့္ အဓိကအေၾကာင္းရင္းတစ္ခုအျဖစ္ ျဖစ္တည္လ်က္ရွိသည္။

ရန္ကုန္တိုင္းအစိုးရအစီအစဥ္ျဖင့္ လုပ္ေဆာင္မည့္ စီမံကိန္းမ်ားတြင္ ဒလၿမိဳ႕ဖြံၿဖိဳးတိုးတက္ေရးစီမံကိန္း၊ စမ္းႀကီး၀စီမံကိန္း၊ ဒဂုံအေရွ႕စက္မႈဇုန္စီမံကိန္း၊ သက္ေမြးပညာသင္တန္းေက်ာင္းမ်ား၊ ငါး၊ ပုစြန္ေမြးျမဴေရးႏွင့္ ျပည္ေတာ္သစ္အိမ္ရာစသည့္ အိမ္ရာစီမံကိန္းမ်ား ပါဝင္သည္။

အခ်ိဳ႕စီမံကိန္းမ်ားသည္ စာ႐ြက္ေပၚတြင္သာရွိၿပီး ခန္႔မွန္းမည္မၽွကုန္က်ႏိုင္သည္ကို မသိရွိေသးသကဲ့သို႔ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕သစ္စီမံကိန္းႏွင့္ ျပည္ေတာ္သစ္အိမ္ရာစီမံကိန္းကဲ့သို႔ စီမံကိန္းမ်ားမွာ စတင္လုပ္ကိုင္လ်က္ရွိၿပီျဖစ္သည္။

ရန္ကုန္စီမံကိန္း ၈၀ အနက္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေတာ္စည္ပင္သာယာေရးေကာ္မတီအစီအစဥ္ျဖင့္ ေဆာင္႐ြက္မည့္ စီမံကိန္း ၃၁ ခု ပါဝင္သည္။

အဓိကအားျဖင့္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္းရွိ ေဈးႏွင့္ ပန္းၿခံမ်ားအဆင့္ျမႇင့္တင္ရာတြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံရန္ ဖိတ္ေခၚထားျခင္းျဖစ္သည္။

အဆင့္ျမႇင့္တင္လိုသည့္ ေဈး ၂၈ ခုအထိရွိၿပီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းေဈး၊ မဂၤလာေဈး၊ သိမ္ႀကီးေဈးစသည့္ ေဈးႀကီးမ်ားအျပင္ နႏၵဝန္ေဈး၊ ဒဂုံအေရွ႕အမွတ္ (၂) ေဈးတို႔အထိ ပါဝင္သည္။ ထို႔အတူ ျမကၽြန္းသာ၊ ၿမိဳင္ေဟဝန္ႏွင့္ ပဒုမာပန္းၿခဳံတို႔ကို အဆင့္ျမင့္တင္သည့္ လုပ္ငန္းမ်ားသည္လည္း YCDC က ေဆာင္႐ြက္မည့္ စီမံကိန္း ၃၁ ခုအနက္ပါဝင္သည္။

ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးစည္ပင္ (Ministry of Municipal Affairs) ကမူ ရန္ကုန္စည္ပင္ျပင္ပတြင္ရွိသည့္ ၿမိဳ႕နယ္ ၁၁ ခုတြင္ စက္မႈဇုန္မ်ားတည္ေဆာက္ရန္ ဖိတ္ေခၚထားသည္။ ဤစီမံကိန္းမ်ားသည္ စည္ပင္ျပင္ပၿမိဳ႕နယ္မ်ားတြင္ ရွိေသာေၾကာင့္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေတာ္စည္ပင္သာယာေရးေကာ္မတီ (YCDC) က တာဝန္ယူလုပ္ကိုင္ျခင္းမရွိဘဲ ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးစည္ပင္က တာဝန္ယူထားသည္ကို ေတြ႕ရသည္။

ထိုျပင္ ရန္ကုန္စီမံကိန္း ၈၀ တြင္ ေဆာက္လုပ္ေရးဝန္ႀကီးဌာနက ေဆာင္႐ြက္မည့္ စီမံကိန္း ၁၁v ခု ပါဝင္သည္။ ရန္ကုန္မိုးပ်ံလမ္းစီမံကိန္း (အတြင္းပတ္လမ္းႏွင့္ အျပင္ပတ္လမ္း) တို႔လည္း ပါဝင္သည္။

ထိုျပင္ လွည္းကူးၿမိဳ႕နယ္ရွိ ေျမ ၁၄၅၃ ဧကေပၚတြင္ အေကာင္အထည္ေဖာ္မည္ Eco Green City ကဲ့သို႔ စီမံကိန္းႀကီးမ်ားပါဝင္သည္။ ထိုျပင္ တြံေတးၿမိဳ႕နယ္ရွိ တန္ဖိုးသင့္ တန္ဖိုးမၽွအိမ္ရာစီမံကိန္းမ်ားတြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံရန္လည္း ဖိတ္ေခၚထားသည္။

ပို႔ေဆာင္ေရးႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရးဝန္ႀကီးဌာနက ေဆာင္႐ြက္မည့္ စီမံကိန္း ၁၁ခု တြင္ မလႊကုန္းဘူတာ၊ အင္းစိန္ဘူတာ၊ ၾကည့္ျမင္တိုင္ဘူတာ စသည့္ မီးရထားဘူတာ႐ုံမ်ား အဆင္ျမႇင့္တင္သည့္ လုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ ၿမိဳ႕ပတ္ရထားလမ္းအဆင့္ျမႇင့္တင္သည့္ လုပ္ငန္းတို႔ ပါဝင္သည္။

ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးတြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ရန္ဖိတ္ေခၚထားသည့္ စီမံကိန္းမ်ားသည္ ပညာေရးႏွင့္ပတ္သက္သည့္ လုပ္ငန္းတစ္ခုႏွင့္ ေမြးျမဴေရးလုပ္ငန္းတစ္ခုသာပါရွိကာ က်န္စီမံကိန္း ၇၈ ခုသည္ တည္ေဆာက္ေရးအေျချပဳလုပ္ငန္းမ်ားသာ ျဖစ္သည္။

ဦးစားေပးက႑

ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္း၏ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဦးစားေပးက႑ထဲတြင္ မည္သည့္လုပ္ငန္းမ်ား ပါဝင္သနည္း။ Yangon Project Bank တြင္ ပါရွိသည့္ စီမံကိန္း ၈၀ သည္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္၏ ဦးစားေပးအေကာင္အထည္ေဖာ္မည့္ လုပ္ငန္းမ်ားထဲတြင္ ပါဝင္ပါ၏ေလာ။

YBS ဘတ္စ္ကား၊ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕သစ္စီမံကိန္းစသည့္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕၏ နာမည္ေက်ာ္စီမံကိန္းမ်ားကို အသက္သြင္းပဲ့ကိုင္ခဲ့သည့္ ရန္ကုန္တိုင္းဝန္ႀကီးဦးၿဖိဳးမင္းသိန္းသည္ ၎၏ က်န္ရွိသည့္ အစိုးရသက္တမ္းႏွစ္နစ္တြင္လည္း သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးႏွင့္ ေဆာက္လုပ္ေရးအေျချပဳလုပ္ငန္းမ်ားကို လုပ္ကိုင္ရန္လည္း စိတ္အားထက္သန္လ်က္ရွိသည္။

ရန္ကုန္သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးစနစ္ဆိုးဟု နာမည္ေက်ာ္ခဲ့သည့္ မထသစနစ္ကို အၿပီးတိုင္ဖ်က္သိမ္းခဲ့ၿပီးေနာက္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္း ဒုတိယအႀကိမ္ေျမာက္ မ်က္စိက်သည့္ လုပ္ငန္းမွာ လူပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးခ်င္းပိုင္ဆိုင္လ်က္ရွိသည့္ ကုန္ေသတၱာယာဥ္မ်ားျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ျဖစ္သည္။

“ကုန္တင္မယ္ဆိုရင္ ကုန္ေသတၱာကားရပ္တဲ့ ေနရာမွာ ကားသြားငွားၿပီး ကုန္တင္သလို ျဖစ္ေနတယ္။ တစ္ကမာၻလုံးမွာ မရွိေတာ့ဘူး ထင္တယ္။ ကၽြန္တာ္တို႔ပဲ က်န္တယ္ ” ဟု ရန္ကုန္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံဖိုရမ္ ၂၀၁၉ ပြဲတြင္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္းက ေျပာၾကားသည္။

ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး၏ အျခားေသာ ဦးစားေပးေဆာင္႐ြက္ခ်င္သည့္ လုပ္ငန္းမွာမူ စက္မႈဇုန္ႏွင့္ တန္ဖိုးနည္းအိမ္ရာမ်ား ျဖစ္ေၾကာင္း ၎က ဆက္လက္ေျပာၾကားသည္။

ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး၏ ဦးစားေပးရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈက႑မ်ားသည္လည္း Yangon Project Bank တြင္ပါဝင္သည့္ လုပ္ငန္းမ်ားဟု ဆိုႏိုင္သည္။

ရန္ကုန္ သို႔မဟုတ္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဝင္ေပါက္

ရန္ကုန္တိုင္းဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္း၏ ရန္ကုန္စီမံကိန္း ၈၀ သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအေပၚ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈရွိႏိုင္ပါ၏ေလာ။

ျမန္မာႏိုင္ငံရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္ (MIC) မွ ခြင့္ျပဳမိန္႔ထုတ္ေပးထားသည့္ လုပ္ငန္းေပါင္း ၁၇၀၀ ရွိသည့္အနက္ လုပ္ငန္း ၁၀၀၀ သည္ ရန္ကုန္တိုင္းအတြင္း တည္ရွိေၾကာင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ားၫႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာန ေခတၱၫႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဦးသန္႔စင္လြင္က ဆိုသည္။

ဆိုလိုသည္မွာ MIC သည္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားခြင့္ျပဳခဲ့ရာ၌ ရန္ကုန္တိုင္းသည္ အဓိကက်သည့္ အခန္းက႑မွ ပါဝင္လ်က္ရွိေၾကာင္း ေဖာ္ျပလိုရင္းျဖစ္သည္။ ရန္ကုန္သည္ ႏိုင္ငံ့ GDP ၏ ေလးပုံတစ္ပုံရွိသည္။ ရန္ကုန္စီးပြားေရးသည္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးဟူ၍ပင္ တင္စားႏိုင္သည္။

ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးတြင္ စက္မႈဇုန္ ၂၉ ဇုန္ႏွင့္ သီလဝါအထူးစီးပြားေရးဇုန္ ရွိသည္။ ျပည္တြင္း၌ စက္မႈဇုန္အမ်ားဆုံးရွိသည့္ တိုင္းေဒသႀကီး ျဖစ္သည္။

ရန္ကုန္သည္ လူဦးေရထူထပ္သည့္အေလ်ာက္ လုပ္သားေဈးကြက္ရွိျခင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အနိမ့္ဆုံးလုပ္ခလစာသည္ တစ္ရက္လၽွင္ က်ပ္ ၄၈၀၀ သတ္မွတ္ထားၿပီး အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္မ်ားထက္ ေလ်ာ့နည္းျခင္းေၾကာင့္ အာဆီယံေဒသအတြင္း လုပ္အားခခ်ိဳသာျခင္းစသည့္ အခ်က္မ်ားက လုပ္သားအရင္းျပဳလုပ္ငန္းရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားအတြက္ မ်က္စိက်ရာျဖစ္သည္။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ ေနထိုင္သည့္ လူဦးေရေျခာက္သန္းနီးပါးတြင္ အမ်ားစုသည္ အလုပ္လုပ္ႏိုင္သည့္ အသက္အ႐ြယ္တြင္ ရွိေနျခင္းကလည္း လုပ္သားအေျချပဳစက္မႈလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ လာေရာက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ရန္ အခြင့္အလမ္းေကာင္း ျဖစ္သည္။

“လုပ္ငန္းရွင္ေတြ အမ်ားႀကီး ႏိုင္ငံတကာကေန လာၾကေတာေတြ ရွိပါတယ္။ အားလုံးဟာ ရန္ကုန္ေလဆိပ္ကေနၿပီးေတာ့ပဲ ဝင္ထြက္ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ရန္ကုန္ဟာ International Gate Way ျဖစ္တယ္”ဟု ရန္ကုန္တိုင္းဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္းက ရန္ကုန္၏ အေရးပါမႈကို ဝံ့ႂကြားစြာဆိုသည္။

သို႔ေသာ္လည္း ရန္ကုန္တိုင္းဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္း အုပ္ခ်ဳပ္ေရးတာဝန္ယူစတြင္ အထပ္ျမင့္စီမံကိန္းမ်ား ရပ္တန္႔ေစခဲ့ျခင္း၏ အက်ိဳးဆက္ေၾကာင့္ ေဆာက္လုပ္ေရးက႑ အထိနာျခင္းမွသည္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးအေပၚ ႐ိုက္ခတ္မႈႀကီးမားခဲ့သည္။

လက္ရွိတြင္မူ ရန္ကုန္တိုင္းဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္း၏ စီမံကိန္း ၈၀ ေပၚထြက္လာၿပီျဖစ္သည္။

ထိုေၾကာင့္ ရန္ကုန္တိုင္းဝန္ႀကီးခ်ဳပ္၏ ရန္ကုန္စီမံကိန္း ၈၀ ကို ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား မည္မၽွစိတ္ဝင္စား၍ မည္မၽွအေကာင္အထည္ေဖာ္ႏိုင္သနည္းဆိုသည့္ အခ်က္က ျမန္မာ့တို႔ ေမၽွာ္လင့္ေနသည့္ ျပည္ပရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအိပ္မက္ကို အသက္ဆက္မည္ျဖစ္သည္။

ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈသည္ လက္ရွိစီးပြားေရးက်ဆင္းေနေသာ ႏိုင္ငံ့စီးပြားအေပၚ ေကာင္းစြာသက္ေရာက္မႈရွိရာ ရန္ကုန္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈသည္ မည္မၽွဆြဲေဆာင္အားေကာင္းသနည္းဆိုသည္ကိုလည္း ေစာင့္ၾကည့္ရမည္ျဖစ္သည္။

စိန္ေခၚမႈမ်ားႏွင့္ ရန္ကုန္

ရန္ကုန္သည္ ေဖာ္ျပပါ အခြင့္အလမ္းေကာင္းမ်ားရွိသကဲ့သို႔ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားအတြက္ စိန္ေခၚမႈမ်ားကလည္း ဒုႏွင့္ ေဒး။

ေျမေဈးႏႈန္းႀကီးျမင့္ျခင္း၊ က်ဴးေက်ာ္ျပႆနာႏွင့္ စက္႐ုံအလုပ္႐ုံမ်ားအတြက္ အဓိကက်လွသည့္ လၽွပ္စစ္စြမ္းအင္မလုံေလာက္မႈကဲ့သို႔ အားနည္းခ်က္မ်ားသည္ ယေန႔တိုင္မေျဖရွင္းႏိုင္ေသးသည့္ ျပႆနာေဟာင္းမ်ား ျဖစ္သည္။

ရန္ကုန္စည္ပင္ျပင္ပ ၁၁ ၿမိဳ႕နယ္တြင္ စက္မႈဇုန္မ်ားတည္ေထာင္ရန္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားကို တြင္တြင္ဖိတ္ေခၚကာ ေနေသာ္လည္း စည္ပင္နယ္နိမိတ္အတြင္းရွိ စက္မႈဇုန္ ၂၉ ကိုပင္ ယေန႔အခ်ိန္အထိ ေရ၊ မီး၊ လမ္းစသည့္ အေျခခံအေဆာက္အဦ ျပည့္စုံလုံေလာက္စြာစီမံေပးႏိုင္ျခင္း မရွိေသးေခ်။

“ရွိတဲ့သူ ထြက္မေျပးေရးပါပဲ။ ေနာက္လာမည့္ သူကေတာ့ စဥ္းစားေနၾကၿပီေပါ့။ အခုျမင္တဲ့အတိုင္းပဲ မီးမလာ ေရမလာ။ မျပည့္စုံတဲ့အခါက်ေတာ့ မ်က္ႏွာငယ္ရတာေပါ့ဗ်” ဟု ေ႐ႊလင္ပန္းစက္မႈဇုန္ဥကၠ႒ဦးေအးေသာင္းက ဆိုသည္။

ျပည္တြင္းတြင္ လာေရာက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံလိုသူမ်ားရွိၿပီး ျပည္ပရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားကို တည္ဆဲဥပေဒမ်ားအတိုင္း အကာအကြယ္ေပးရန္ႏွင့္ အစိုးရဝန္ႀကီးဌာနမ်ား၏ ႐ုံးလုပ္ငန္း၊ ခြင့္ျပဳမိန္႔မ်ားကို အြန္လိုင္းမွ ေဆာင္႐ြက္ေပးႏိုင္ရန္ လိုအပ္ေၾကာင္း ၎က ဆက္လက္ေျပာၾကားသည္။

“သူမ်ားေတြ အြန္လိုင္းကေန သြားေနၿပီ ကၽြန္ေတာ္တို႔မွာ တန္းစီၿပီး ဘယ္ေန႔ရမလဲ ေမၽွာ္ေနရတဲ့ ကိစၥေတြ မျဖစ္ေစခ်င္ေတာ့ဘူး။ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္႐ုံး (DICA) ေတာင္ ႐ုံးမသြားရဘဲနဲ႔ ေဆာင္႐ြက္ေပးႏိုင္တယ္။ က်န္တဲ့ ဝန္ႀကီးဌာေတြကေကာ မေဆာင္႐ြက္ေပးႏိုင္ဘူးလား” ဟု ဦးေအးေသာင္းက ဆိုသည္။

လုပ္သားအေျချပဳ စက္႐ုံအလုပ္႐ုံမ်ားတြင္ အလုပ္ရွင္၊ အလုပ္သမားျပႆနာမ်ားကို ေျပလည္ေအာင္ေဆာင္႐ြက္ေပးရန္လည္း လိုအပ္ေၾကာင္း ၎က ဆက္လက္ေျပာၾကားသည္။

ရင္ႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈတိုးတက္ရန္အတြက္ ျပည္တြင္း၌ ေရ၊ မီး၊ လမ္း၊ အေဆာက္အအုံစသည့္ အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ား အားနည္းခ်က္အခ်ိဳ႕ရွိေနေသးေၾကာင္း ျပည္ေထာင္စုသမၼတျမန္မာႏိုင္ငံကုန္သည္မ်ားႏွင့္ စက္မႈလက္မႈလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္းခ်ဳပ္ (UMFCCI) ဒုတိယဥကၠ႒ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္ေလးက ဆိုသည္။

ထိုအေျခအေနမ်ားသည္ ရန္ကုန္တြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္လိုသူမ်ား ေက်ာ္ျဖတ္ရမည့္အခက္အခဲႏွင့္ ထည့္သြင္းစဥ္းစားရမည့္ စိန္ေခၚမႈမ်ားပင္။

ရန္ကုန္တိုင္းဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္းကမူ ရန္ကုန္၏ မျပည့္စုံမႈမ်ားသည္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားအတြက္ အခက္အခဲႏွင့္ စိန္ေခၚမႈမ်ားမဟုတ္ဘဲ အခြင့္အလမ္းမ်ားပင္ျဖစ္ေၾကာင္း ေမလ ၁၀ ရက္တြင္ က်င္းပသည့္ ရန္ကုန္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဖိုရန္တြင္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

“လၽွပ္စစ္မွာ ထုတ္လုပ္ေရးအပိုင္း၊ သြယ္တန္းေရးအပိုင္း၊ ျဖန္႔ျဖဴးေရးအပိုင္း ရွိပါတယ္။ ဒီက႑နယ္ပယ္ေတြ အကုန္လုံးကို ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူေတြ ဝင္ပါလို႔ရတယ္”ဟု ၎က ဖိတ္ေခၚသည္။

“ျမန္မာႏိုင္ငံကို လၽွပ္စစ္ကုမၸဏီေတြ ဘာလို႔ စိတ္ဝင္စားလဲ မီးခဏခဏပ်က္လို႔ စိတ္ဝင္စားတယ္။ မီးမွန္ေနရင္ ဘယ္သူမွ စိတ္မဝင္စားဘူး”

ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမူတိုးတက္ရန္အတြက္ အဓိကက်သည္က စီးပြားေရးလုပ္ငန္းတစ္ခုစတင္ရန္ မည္မၽွလြယ္ကူသနည္းဆိုသည့္ အခ်က္ပင္ျဖစ္ေၾကာင္း စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္မ်ားက ေထာက္ျပေဝဖန္ၾကသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကမာၻ႕ဘဏ္မွ ႏွစ္စဥ္ထုတ္ျပန္သည့္ East of Doing Business ၂၀၁၉ ခုႏွစ္တြင္ (စီးပြားေရးလုပ္ငန္းတစ္ခုစတင္ရန္ လြယ္ကူသည့္ ႏိုင္ငံစာရင္း) တြင္ ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၉၀ တြင္ အဆင့္ ၁၇၁ ျဖစ္သည္။ ၿပီးခဲ့သည့္ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္တြင္လည္း အဆင့္သက္မွတ္ခ်က္ ၁၇၁ ျဖစ္သည့္အတြက္ တိုးတက္လာျခင္း မရွိေပ။

ထိုအခ်က္က ျပည္ပမွ လာေရာက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံလိုသူမ်ားအတြက္ အဟန္႔အတားတစ္ခု ျဖစ္သည္။

ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမူတိုးတက္ခ်င္ပါက East of Doing Business အဆင့္သတ္မွတ္ခ်က္တက္ရန္လိုအပ္ေၾကာင္း ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္ေလးက သုံးသပ္သည္။

လုပ္ငန္းရွင္မ်ား၏ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားသည္ စာအုပ္ထဲႏွင့္ အစည္းအေဝးထဲတြင္သာ အေကာင္းေနေျပာေနျခင္းထက္ လက္ေတြ႕အလုပ္လုပ္ေနသူမ်ား ေျမျပင္တြင္ အဆင္ေျပရန္လိုအပ္ေၾကာင္းဟု ဦးေအးေသာင္းက ေထာက္ျပသည္။

East of Doing Business အဆင့္သတ္မွတ္ခ်က္၊ ေရ၊ မီးလမ္းအေျခခံအေဆာက္ဦမ်ားတိုးတက္ရန္ႏွင့္ ျပည္တြင္းရွိ ႀကိဳးနီစနစ္မ်ားေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္မွသာ ျပည္ပရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားတိုးတက္မည္ျဖစ္ကာ လက္ရွိအခင္းအက်င္းအတိုင္း ဆက္လက္တည္ရွိေနပါက က်န္ရွိသည့္ အစိုးရသက္တမ္းႏွစ္ႏွစ္အတြင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈတိုးတက္လာေရးမွာ အစိုးရ၏ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈအေပၚတြင္သာ မူတည္လ်က္ရွိေၾကာင္း UMFCCI ဒုတိယဥကၠ႒ ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္ေလးက ယခုလိုဆိုသည္။

“ဥဳံဖြဆိုၿပီးေတာ ့ျဖစ္လာမွာ မဟုတ္ဘူး”

ပို႔ပို႔

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *