ေမးခြန္းထုတ္ခံရသည့္ ရခိုင္ကစစ္ေၾကာေရး

စစ္ေၾကာေရးတြင္ ေသဆံုးသြားသည့္ ကိုေနမ်ဳိးထြန္း၏ ႐ုပ္အေလာင္းကို ေက်ာက္ေတာ္ရင္ခြဲ႐ုံတြင္ ျမင္ေတြ႔ရစဥ္ ။ (ဓာတ္ပံု - ေက်ာ္လွျမင့္)

တပ္မေတာ္က ဖမ္းဆီးစစ္ေၾကာၿပီး ရက္ပိုင္းအၾကာတြင္ ေျမာက္ဦးေဒသခံ ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္ ထပ္မံေသဆုံးသြားျပန္သည္။ ဆိုရလၽွင္ စစ္ေၾကာေရးကာလတြင္ ေသဆုံးသူ ၁၀ ဦးေက်ာ္ရွိလာၿပီလည္း ျဖစ္သည္။

ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ႏွင့္ ရခိုင္လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ AA တို႔အၾကား ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ႏွစ္ကုန္ပိုင္းမွ စတင္ကာ ျပင္းထန္လာသည့္ တိုက္ပြဲမ်ားမွာ ယခုဇူလိုင္လအထိ ျပင္းထန္ေနဆဲျဖစ္သည္။ ဆိုးက်ိဳးအျဖစ္ စစ္ေဘးေရွာင္ဒုကၡသည္ ေလးေသာင္းေက်ာ္ေနၿပီျဖစ္သည္။

ယင္းအျပင္ AA ႏွင့္ ဆက္သြယ္သည္၊ AA တပ္ဖြဲ႕ဝင္ျဖစ္သည္ စသည့္ သံသယျဖင့္ တပ္မေတာ္က ဖမ္းဆီးစစ္ေဆးမႈမ်ားလည္း ရွိေနသည္။ ယင္းသို႔ဖမ္းဆီးစစ္ေၾကာေနခ်ိန္ႏွင့္ရဲတပ္ဖြဲ႕ထံသို႔လႊဲေျပာင္းၿပီး ေနာက္ပိုင္းတြင္ ေသဆုံးမႈမွာလည္း ၁၄ ဦးထက္မနည္းရွိေနၿပီျဖစ္သည္။ ဇူလိုင္လ ၁ ရက္ေန႔က ေသဆုံးသူမွာ အသက္ ၂၈ ႏွစ္အ႐ြယ္ ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္ျဖစ္သည္။

ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕နယ္ ေပါက္ေတာျပင္ေက်း႐ြာသား ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္သည္ ဇြန္လ ၂၀ ရက္ေန႔တြင္ ဖမ္းဆီးခံရၿပီး ၁၁ ရက္အၾကာ ဇူလိုင္လ ၁ ရက္ေန႔တြင္ စစ္ေၾကာေရးကာလတြင္ ရရွိခဲ့သည့္ ဒဏ္ရာမ်ားျဖင့္ ေသဆုံးေၾကာင္း ၎၏ မိသားစုဝင္မ်ားထံမွ သိရသည္။

“ကၽြန္ေတာ္ ေတာင္းဆိုခ်င္တာက အျပစ္ရွိတဲ့သူကို အျပစ္ေပးရမယ္။ ဒီလိုႏွိပ္စက္တာက လုံး၀ မတရားဘူး”ဟု ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္၏ အစ္ကိုကိုဝင္းလႈိင္က ေျပာဆိုသည္။ေသဆုံးမႈႏွင့္ပတ္သက္၍ တပ္မေတာ္အပါအဝင္ သက္ဆိုင္ရာအာဏာပိုင္မ်ားက မိသားစုထံ တစ္စုံတစ္ရာေျဖရွင္းခ်က္ မေပးေသးေၾကာင္း ၎က ဆိုသည္။

AA ဟုသံသယျဖင့္ ဖမ္းဆီးစစ္ေဆးေနသည့္ကာလတြင္ ေသဆုံးမႈတစ္စတစ္စတိုးလာသျဖင့္ ၫွဥ္းပန္းႏွိပ္စက္ခံရမႈေၾကာင့္ဟု ေဝဖန္ေနၾကၿပီး ျပည္သူလူထု၏စိုးရိမ္မႈမွာလည္း ျမင့္တက္လာသည္။ ယင္းသို႔ ေသဆုံးသူမ်ားအတြက္ တရားမၽွတမႈရရွိေရးေတာင္းဆိုသံမ်ားလည္း ပိုက်ယ္လာသည္။

စစ္ေၾကာေနစဥ္ေသဆုံးျခင္း

၂၀၁၈ ခုႏွစ္ႏွစ္ကုန္ပိုင္းတြင္ တိုက္ပြဲမ်ားတစ္ေက်ာ့ျပန္ျဖစ္လာၿပီးေနာက္ တပ္မေတာ္က ဖမ္းဆီးစစ္ေဆးေနစဥ္ ပထမဆုံးေသဆုံးသူမွာ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕နယ္က ျဖစ္သည္။

ပန္းေျမာင္းတိုက္နယ္တြင္ ေနထိုင္သည့္ အသက္ ၂၃ ႏွစ္အ႐ြယ္ အမ်ိဳးသားသည္ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕တြင္ ေဆးကုသရန္ လာေရာက္စဥ္ဖမ္းဆီးခံရသည္။ ငွက္ဖ်ားေရာဂါေၾကာင့္ သတိေမ့သြားခ်ိန္မွ ေဆး႐ုံသို႔ ရဲတပ္ဖြဲ႕က ပို႔ေဆာင္ခဲ့ၿပီး အခ်ိန္မီကုသခြင့္ မရသျဖင့္ ေသဆုံးျခင္းဟု မိသားစုဝင္မ်ားက ေျပာဆိုထားသည္။

ေနာက္ထပ္ျဖစ္စဥ္မွာလည္း ေျမာက္ဦးတြင္ပင္ ျဖစ္သည္။ လကၠာေက်း႐ြာက ေဒသခံ ၂၇ ဦးကို AA တပ္ဖြဲ႕ဝင္ဟု သံသယျဖင့္ ဧၿပီလ ၁၀ ရက္ေန႔တြင္ ဖမ္းဆီးခဲ့သည္။ စစ္ေၾကာေရးလုပ္ေနစဥ္မွာပင္ ဧၿပီလ ၁၁ ရက္၊ ၁၄ ရက္ႏွင့္ ၂၂ ရက္ေန႔တို႔တြင္ သုံးဦးေသဆုံးသြားၿပီး မိသားစုက သၿဂႋဳဟ္ခြင့္ပင္ မရခဲ့ေပ။ တပ္မေတာ္ဘက္ကမူ တစ္ဦးမွာ ႏွလုံးအေမာေဖာက္ကာ ေသဆုံးၿပီး တစ္ဦးမွာ ႀကိဳးဆြဲခ်ကာ က်န္တစ္ဦးမွာ မူးယစ္ေဆးစြဲကာ စိတ္က်ေရာဂါျဖင့္ ေသဆုံးသည္ဟု ေျဖရွင္းခ်က္ေပးခဲ့သည္။ ေသဆုံးသူမ်ား၏ ဓာတ္ပုံမ်ား Facebook တြင္ ပ်ံ႕ႏွံ႔ၿပီး ယင္းအနက္ တစ္ဦး၏ ႐ုပ္အေလာင္းတြင္ ခႏၶာကိုယ္ျပင္ပၫိုမည္းစြဲဒဏ္ရာမ်ား ပါရွိသျဖင့္ မိသားစုဝင္မ်ားက ေသြး႐ိုးသား႐ိုးေသဆုံးျခင္းဟုတ္ မဟုတ္ ျပည္နယ္အစိုးရအဖြဲ႕တာဝန္ရွိသူမ်ားႏွင့္ ေတြ႕ဆုံစဥ္ေမးခြန္းထုတ္ခဲ့သည္။

ယင္းေနာက္ ေမလတြင္ ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္ ေက်ာက္တန္းေက်း႐ြာတြင္ ထပ္မံႀကဳံေတြ႕ရသည္။ AA ၏ယာယီစခန္းကို ေတြ႕ရွိၿပီးေနာက္ ယင္းစခန္းမွ ထြက္ေျပးသူမ်ား ေက်ာက္တန္းေက်း႐ြာတြင္ ဝင္ေရာက္ပုန္းခိုေနသည္ဟု လုံၿခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕ဝင္မ်ား ဝင္ေရာက္ရွာေဖြခဲ့သည္။ အသက္ ၁၅ ႏွစ္ႏွင့္ ၅၀ ႏွစ္ၾကားရွိသူ ၂၇၅ ဦးကို စာသင္ေက်ာင္းတြင္ ထိန္းသိမ္းစစ္ေဆးခဲ့ၿပီး ႏွစ္ရက္ခန္႔အၾကာ ေမလ ၂ ရက္ေန႔ နံနက္ ၂ နာရီခန္႔တြင္ ပစ္ခတ္မႈေၾကာင့္ ေဒသခံခုနစ္ဦး ေသဆုံးခဲ့သည္။

ထိန္းသိမ္းထားသူမ်ားသည္ လူစုလူေဝးျဖင့္ ညာပံေပးေအာ္ဟစ္ကာ ရန္ျပဳရန္လုပ္ေဆာင္ၿပီး လူအခ်ိဳ႕က လက္နက္လုယူရန္ႀကိဳးပမ္းသျဖင့္ ပစ္ခတ္ရျခင္းျဖစ္ကာ ခုခံကာကြယ္ျခင္းသာျဖစ္သည္ဟု တပ္မေတာ္က ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ ယင္းအျဖစ္အပ်က္တြင္ ကိုယ့္ေတြ႕ႀကဳံခဲ့ရသည့္ ေဒသခံအခ်ိဳ႕ကမူ တပ္မေတာ္သား သုံးရာခန္႔၊ ရဲတပ္ဖြဲ႕ဝင္တစ္ရာခန္႔ လုံၿခဳံေရးယူထားသည့္ ယင္းေနရာတြင္ လက္နက္လုယူရန္ မျဖစ္ႏိုင္ဟုဆိုၿပီး စိတ္ေဝဒနာရွင္တစ္ဦး ေအာ္ဟစ္ၿပီးေနာက္ စတင္ပစ္ခတ္ျခင္းျဖစ္သည္ဟု ေျပာဆိုၾကသည္။

ယင္းအျဖစ္အပ်က္ၿပီးေနာက္ AA သံသယျဖင့္ တပ္မေတာ္ကဖမ္းဆီးစစ္ေဆးေနသည့္ ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕နယ္၊ မင္းသားေတာင္ေက်း႐ြာက အသက္ ၄၃ ႏွစ္အ႐ြယ္ ဦးေမာင္ေက်ာ္လႈိင္ဆိုသူ ဒဏ္ရာမ်ားျဖင့္ ေမလ၂၂ရက္ေန႔တြင္ ေသဆုံးသည္။

ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕နယ္၊ ေပါက္တာျပင္ေက်း႐ြာက အသက္ ၂၃ ႏွစ္အ႐ြယ္ ကိုေနမ်ိဳးထြန္းလည္း ဇြန္လ ၂၅ ရက္ ေန႔တြင္ ေသဆုံးျပန္သည္။ တပ္မေတာ္က ဖမ္းဆီးစစ္ေဆးေနစဥ္ ေသဆုံးသြားၿပီး ႐ုပ္အေလာင္း ေဆး႐ုံသို႔ေရာက္ရွိခ်ိန္မွသာ မိသားစုဝင္မ်ားက သိရွိခြင့္ရရွိခဲ့သည္။ က်န္းမာေရးမေကာင္းသျဖင့္ ေဆး႐ုံသို႔ ပို႔ေဆာင္စဥ္ ေသဆုံးျခင္းျဖစ္သည္ဟု တပ္မေတာ္ဘက္က ေျပာဆိုထားသည္။

၁၄ ဦး ေျမာက္မွာ ဇူလိုင္လ ၁ ရက္ေန႔တြင္ ေသဆုံးသူ ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္ ျဖစ္သည္။ ကိုေနမ်ိဳးထြန္းသည္ ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္ႏွင့္အတူ ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းခံခဲ့ရျခင္း ျဖစ္သည္။

တပ္မေတာ္သတင္းမွန္ျပန္ၾကားေရးအဖြဲ႕၏ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ဗိုလ္မႉးခ်ဳပ္ေဇာ္မင္းထြန္းကမူ အဆိုပါ ၁၄ ဦးစလုံးသည္ တပ္မေတာ္က ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းစစ္ေဆးေနစဥ္ ေသဆုံးသူသည္ဟု မသတ္မွတ္ႏိုင္ေၾကာင္း ေျပာဆိုသည္။ ေက်ာက္တန္းျဖစ္စဥ္မွာ အျခားအေၾကာင္းအရင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ရျခင္းျဖစ္ၿပီး လူ႕အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္ကလည္း ေတြ႕ရွိခ်က္ကိုထုတ္ျပန္ၿပီးျဖစ္ေၾကာင္း၊ က်န္းမာေရးမေကာင္း၍ ေျမာက္ဦးသို႔ လာစဥ္ဖမ္းဆီးခံရသျဖင့္ ေဆး႐ုံမေရာက္ဘဲ ေသဆုံးမႈမွာလည္း က်န္းမာေရးေၾကာင့္ဟုသာ သတ္မွတ္ႏိုင္ေၾကာင္း ၎က ဆိုသည္။

ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္မွာလည္း ဖမ္းဆီးစစ္ေဆးစဥ္ ရဲစခန္းတြင္ ေသဆုံးျခင္းသာျဖစ္သည္ဟု ၎က ဆိုသည္။

“ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဖမ္းဆီးစစ္ေဆးစဥ္ ေသဆုံးလို႔ ေျပာလို႔ရတာက လကၠာ႐ြာသားသုံးဦးပဲရွိတယ္။ ဘာေၾကာင့္ေသတယ္ဆိုတာလဲ သတင္းထုတ္ျပန္တာရွိတယ္”ဟု ဗိုလ္မႉးခ်ဳပ္ေဇာ္မင္းထြန္းက ဆိုသည္။

AA ႏွင့္ပတ္သက္၍ သံသယရွိသူ ၉၃ ဦးကို ဖမ္းဆီးထားၿပီး ၃၆ ဦးကို စစ္ေဆးေနကာ အမႈဖြင့္အေရးယူထားသူ ၄၅ ဦးရွိေၾကာင္း၊ သုံးဦးကို ျပစ္ဒဏ္ခ်ကာ ပတ္သက္မႈမရွိသူ ရွစ္ဦးကို လႊတ္ေပးလိုက္ၿပီးျဖစ္ေၾကာင္း တပ္မေတာ္ထံမွ သိရသည္။ ယင္းအျပင္ AA တပ္ဖြဲ႕ဝင္ ၅၀ ဦးကို ဖမ္းဆီးထားၿပီး ၂၂ ဦးကို စစ္ေဆးေနကာ ၂၈ ဦးကို အမႈဖြင့္အေရးယူထားေၾကာင္း တပ္မေတာ္ထံမွ သိရသည္။

၁၄ ဦးေျမာက္

ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္သည္ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕နယ္၊ ေဝသာလီ႐ြာတြင္ လက္သမားလုပ္ေနခ်ိန္ဖမ္းဆီးခံရေၾကာင္း မိသားစုထံမွ သိရသည္။ ၎ အပါအဝင္ ေဒသခံရွစ္ဦးသည္ ဇြန္လ ၂၀ ရက္ေန႔က ဖမ္းဆီးခံရျခင္းျဖစ္သည္။

ေပါက္ေတာျပင္ေက်း႐ြာသား ေလးဦးအပါအဝင္ မသကၤာဖြယ္ရာ အမ်ိဳးသားရွစ္ဦးကို လုံၿခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕ဝင္မ်ားက ဖမ္းမိၿပီး စစ္ေဆးေမးျမန္းႏိုင္ရန္ ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕မရဲစခန္းသို႔ ပို႔ေဆာင္ေနသည္ဟု တပ္မေတာ္က ဇူလိုင္လ ၂၂ ရက္ေန႔တြင္ သတင္းထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ယင္းေနာက္ေတြ႕ဆုံရန္ မိသားစုဝင္မ်ားက ရဲစခန္းသို႔ အႀကိမ္ႀကိမ္သြားေရာက္ခဲ့ေသာ္လည္း ေတြ႕ခြင့္မရေၾကာင္း၊ ေသြးအန္ၿပီး က်န္မာေရးအေျခအေနမေကာင္းသျဖင့္ ေက်ာက္ေတာ္ေဆး႐ုံသို႔ အေရးေပၚပို႔ေဆာင္ၿပီးမွသာ မိသားစုကို ေတြ႕ခြင့္ေပးေၾကာင္း ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္၏ အစ္ကို ကိုဝင္းလႈိင္က ေျပာဆိုသည္။

“လုံး၀အေျခအေန မေကာင္းေတာ့မွ မိသားစုကို လွမ္းေခၚတယ္”ဟု ၎က ဆိုသည္။

ဇြန္လ ၂၉ ရက္ေန႔တြင္ က်န္းမာေရးအေျခအေနဆိုးဝါးလာသျဖင့္ စစ္ေတြေဆး႐ုံသို႔ အေရးေပၚပို႔ေဆာင္ရၿပီး ဇူလိုင္လ ၁ ရက္ေန႔ညပိုင္းတြင္ ေသဆုံးေၾကာင္း၊ ေဆး႐ုံတက္ေရာက္သည့္ကာလတြင္ ေရကိုပင္ မေသာက္ႏိုင္ေတာ့သည့္ အေျခအေနျဖစ္ေၾကာင္း မိသားစုဝင္မ်ားထံမွ သိရသည္။

“ေသြးေတြ အန္တယ္။ အသက္႐ႉလို႔မရဘူး။ ႏွာေခါင္းက ေသြးထြက္တယ္။ ပါးစပ္က ေသြးအလိပ္အလိပ္အန္ပါတယ္”ဟု ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္၏ မိခင္ျဖစ္သူက ေျပာဆိုသည္။

စစ္ေၾကာေနစဥ္ ၫွဥ္းပန္းႏွိပ္စက္ခံရသျဖင့္ ေက်ာကုန္း၊ ရင္ဘတ္ ေရာင္ရမ္းေနၿပီး ဒူးတြင္လည္း ဒဏ္ရာျပင္းထန္ကာ လက္တြင္လည္း ၫိုမည္းစြဲဒဏ္ရာမ်ားရရွိထားသည္ဟု ၎က ဆိုသည္။

“ပုဆိုးမွာ ေက်ာက္ခဲေတြနဲ႔ ထုပ္ၿပီးေတာ့ ႐ိုက္တယ္လို႔ သူက ေျပာတယ္။ ဒဏ္ရာဒဏ္ခ်က္ေတြ ေတာ္ေတာ့္ကို မ်ားပါတယ္”ဟု ၎က ဆက္လက္ေျပာဆိုသည္။

လက္ႏွစ္ဖက္ကို ေနာက္ျပန္ႀကိဳးတုပ္ကာ ေလးရက္ၾကာႏွိပ္စက္ခံရသည္ဟု ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္က ေျပာဆိုခဲ့သည္ဟုလည္း မိသားစုဝင္မ်ားထံမွ သိရသည္။ ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္သည္ AA ႏွင့္ ဆက္ႏႊယ္သူမဟုတ္ဘဲ လက္သမားအလုပ္ကို လုပ္ကိုင္ၿပီး မိခင္ကို လုပ္ေကၽြးေနသူျဖစ္သည္ဟုလည္း ၎တို႔က ေျပာဆိုသည္။

ဗိုလ္မႉးခ်ဳပ္ ေဇာ္မင္းထြန္းကမူ ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္ကို တရားစြဲဆိုရန္ ဇြန္လ ၂၄ ရက္ေန႔ကပင္ ရဲတပ္ဖြဲ႕ထံသို႔ လႊဲေျပာင္းေပးခဲ့ေၾကာင္း ေျပာဆိုသည္။

“စြပ္စြဲတာေတြေတာ့ ရွိပါတယ္။ ဒါနဲ႔ပတ္သက္ရင္ ႏိုင္ငံသားတိုင္းမွာ ဥပေဒအရ အကာအကြယ္ယူပိုင္ခြင့္ရွိတယ္။ ဥပေဒအရ ေဆာင္႐ြက္ပိုင္ခြင့္ရွိပါတယ္”ဟု ၎က ဆက္လက္ေျပာဆိုသည္။

ေတာင္းဆိုသံညံ

ဖမ္းဆီးစစ္ေၾကာေနစဥ္ ေသဆုံးမႈတိုးလာသျဖင့္ တရားမၽွတမႈရရွိေရးေတာင္းဆိုသံမ်ား ပိုက်ယ္လာသည္။

ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္ေသဆုံးၿပီးေနာက္ တရားမၽွတမႈရရွိေရးလႈပ္ရွားမႈမ်ား Facebook တြင္အားေကာင္းလာၿပီး ဇူလိုင္လ၂ ရက္ေန႔တြင္ စစ္ေတြၿမိဳ႕ရွိ ဦးဥတၱမပန္းၿခံတြင္လည္း လူငယ္အခ်ိဳ႕က ‘စစ္ေၾကာေရးေၾကာင့္ ေသဆုံးသြားသူမ်ားအတြက္ တရားမၽွတမႈ အလိုရွိသည္’ဟုဆိုကာ ေတာင္းဆိုခဲ့ၾကသည္။

ဇူလိုင္လ ၃ ရက္ေန႔တြင္လည္း ရခိုင္အမ်ိဳးသားပါတီက ေၾကညာခ်က္ထုတ္ကာ ေတာင္းဆိုသည္။ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ စစ္မက္ျဖစ္ပြားေနသည့္ ေဒသမ်ားတြင္ ျပည္သူမ်ားကို သံသယျဖင့္ ဖမ္းဆီး၊ ႏွိပ္စက္စစ္ေဆးေနမႈမ်ားေၾကာင့္ အရပ္သားျပည္သူမ်ားေသဆုံးေနၿပီး ယင္းလုပ္ရပ္ကို ရပ္တန္႔ရန္၊ ျပစ္မႈက်ဴးလြန္သူမ်ားကို အေရးယူအျပစ္ေပးရန္ ေတာင္းဆိုထားသည္။ ယင္းမွာ ေၾကညာခ်က္တြင္ ပါဝင္သည့္ အခ်က္ေလးခ်က္အနက္ တစ္ခ်က္ျဖစ္သည္။

ႏွိပ္စက္ခံရျခင္းေၾကာင့္ေလာ

ဖမ္းဆီးစစ္ေၾကာေနစဥ္ ႏွိပ္စက္ခံရ၍ ေသဆုံးျခင္းဟုတ္ မဟုတ္မွာလည္း အျငင္းပြားဖြယ္ရာျဖစ္သည္။

တပ္မေတာ္ဘက္က တုံ႔ျပန္ရာတြင္ ေသဆုံးသူမ်ားသည္ က်န္းမာေရးခ်ိဳ႕ယြင္းမႈေၾကာင့္မ်ားၿပီး အျခားစိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာျပႆနာ၊ မူးယစ္ေဆးဝါးဆိုးက်ိဳးတို႔ေၾကာင့္ ျဖစ္သည္ဟုဆိုသည္။ ေသဆုံးသူမ်ား၏ မိသားစုဝင္မ်ားႏွင့္ သုံးသပ္သူအခ်ိဳ႕ကမူ ႏွိပ္စက္ခံရျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ႏိုင္သည္ဟု ေဝဖန္ၾကသည္။

အေနာက္ပိုင္းတိုင္းစစ္ဌာနခ်ဳပ္က ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူဗိုလ္မႉးႀကီးဝင္းေဇာ္ဦးကမူ “ကၽြန္ေတာ္တို႔ကေတာ့ဗ်ာ မဟုတ္မမွန္ဘဲနဲ႔ေတာ့ ဘာမွေတာ့ မလုပ္ပါဘူးဗ်ာ”ဟု ေျပာဆိုသည္။

ထိေတြ႕တိုက္ခိုက္မႈစည္းမ်ဥ္းကို တပ္မေတာ္က စစ္သည္တိုင္း လိုက္နာရၿပီး ယင္းစည္းမ်ဥ္မ်ားတြင္ ၫွဥ္းပန္းႏွိပ္စက္ျခင္း မလုပ္ရန္ပါရွိေၾကာင္း ဗိုလ္မႉးခ်ဳပ္ ေဇာ္မင္းထြန္းက ေျပာဆိုသည္။

“ကၽြန္ေတာ္ေျပာေနတာသည္ ၫွဥ္းပန္းႏွိပ္စက္မႈ မျပဳခဲ့ဘူးလို႔ ေျပာေနတာ မဟုတ္ဘူး။ ၫွဥ္းပန္းႏွိပ္စက္မႈ မျပဳရဘူးလို႔ ၫႊန္ၾကားထားတာ ရွိတယ္။ တပ္မေတာ္အေနနဲ႔ကေတာ့ ၫွဥ္းပန္းႏွိပ္စက္မႈေတြရွိရင္ လ်စ္လ်ဴ႐ႈထားတာမရွိပါဘူး။ ဒါနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး နစ္နာမႈေတြရွိရင္ နစ္နာသူေတြအေနနဲ႔က ဥပေဒအတိုင္း ဆက္လက္ေဆာင္႐ြက္လို႔ရပါတယ္”ဟု ၎က ဆိုသည္။

ရခိုင္အမ်ိဳးသားပါတီက ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးေဖသန္းကမူ ဖမ္းဆီးခံရၿပီး အခ်ိန္တိုအတြင္းတြင္ ေသဆုံးျခင္းမွာ က်န္းမာေရးေၾကာင့္ မျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း ေဝဖန္သည္။

“အဖမ္းခံရတဲ့အခ်ိန္မွာ က်န္းက်န္းမာမာနဲ႔ အဖမ္းခံရၿပီးေတာ့ ရက္ပိုင္းအတြင္းမွာ ေသဆုံးသြားတာက စစ္ေၾကာေရးဒဏ္ရာဒဏ္ခ်က္ေၾကာင့္ဆိုတာ အားလုံးသိၾကပါတယ္”ဟု ၎က ဆိုသည္။

ေသဆုံးေအာင္အထိ စစ္ေဆးျခင္းမွာ လူ႕အခြင့္အေရး၊ ႏိုင္ငံသားတစ္ဦး၏ အခြင့္အေရးကို ခ်ိဳးေဖာက္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း၊ တပ္မေတာ္အေနႏွင့္ သံသယရွိသူမ်ားကို သက္ေသအထာက္အထားခိုင္ခိုင္လုံလုံျဖင့္ တရားစြဲဆိုသည့္နည္းလမ္းကိုသာ သုံးသင့္ေၾကာင္း ၎က ေျပာဆိုသည္။

“ေသသြားတယ္ဆိုတာက ခံရတဲ့သူအတြက္ကလည္း ေတာ္႐ုံတန္႐ုံၫွင္းပန္းႏွိက္စက္မႈမဟုတ္ဘူးဆိုတာကို သိသာတယ္။ ေျခာက္လွန္႔ၿပီး ႐ိုက္ပုတ္တာကေတာ့ ေသေလာက္ေအာင္အထိ မျဖစ္ႏိုင္ဘူး”

ျမန္မာႏိုင္ငံအမ်ိဳးသားလူ႕အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္အဖြဲ႕ဝင္ ဦးယုလြင္ေအာင္ကမူ ျမန္မာသည္ ဂ်နီဗာကြန္ဗင္းရွင္းကို လိုက္နာရသည့္ ႏိုင္ငံ ျဖစ္သျဖင့္ ဖမ္းဆီးထားသူမ်ားကို ၫွဥ္းပန္းႏွိပ္စက္ခြင့္မရွိေၾကာင္း ဆိုသည္။

“လူ႕အခြင့္အေရးအရလည္း ဖမ္းဆီးခံရတဲ့ လူပဲ ျဖစ္ျဖစ္၊ ဘယ္လိုလူပဲျဖစ္ျဖစ္ ႏွိပ္စက္ၫွဥ္းပန္းလို႔က မရပါဘူးဗ်။ ကၽြန္ေတာ္တို႔က ဒါကို လိုက္နာရတာေပါ့။ စစ္သားပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ရန္သူအစစ္ကို မိရင္ေတာင္ ၫွဥ္းပန္းႏွိပ္စက္လို႔ မရပါဘူး”ဟု ၎က ေျပာဆိုသည္။

ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ တပ္မေတာ္က AA ဟု သံသယရွိသူမ်ားကို စစ္ေၾကာေနစဥ္ ေသဆုံးမႈမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ အခ်က္အလက္စုေဆာင္းေနၿပီး ေကာ္မရွင္က တာဝန္ေပးလၽွင္ စုံစမ္းစစ္ေဆးမည္ဟု ၎က ဆိုသည္။

သူပုန္ကို ဖမ္းမိလၽွင္ပင္ သတ္၍မရသည့္ အေျခအေနမ်ိဳးတြင္ သံသယျဖင့္ ဖမ္းဆီးထားသူမ်ားကို ျပစ္မႈက်ဴးလြန္သည္ဟု အေထာက္အထားခိုင္ခိုင္မာမာ မျပသႏိုင္ေသးသည့္အျပင္ တရားစီရင္ျခင္းအဆင့္သို႔ မေရာက္ခင္ပင္ ေသဆုံးသည့္အထိ လုပ္ေဆာင္ရန္ မသင့္ေလ်ာ္ေၾကာင္း ဦးေဖသန္းက ဆိုသည္။ ယင္းအေပၚ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈဟု ျပည္တြင္းႏွင့္ ႏိုင္ငံတကာတို႔က ျပင္းျပင္းထန္ထန္ေဝဖန္ေနၾကသည္ဟုလည္း ၎က ဆိုသည္။

“အစဥ္သျဖင့္ ဒီလိုလုပ္လာရင္ ျပည္သူေတြက မခံမရပ္ႏိုင္ျဖစ္ၿပီးေတာ့ တပ္မေတာ္အေပၚမွာ မုန္းတီးနာက်ည္း ေၾကာက္႐ြံ႕စိတ္ေတြျဖစ္ၿပီး ပိုၿပီးေတာ့ ဆိုက်ိဳးေတြျဖစ္လာမယ္။ ပိုၿပီးေတာ့ တစ္ဖက္ကို တြန္းပို႔လိုက္ရာက်ၿပီးေတာ့ ပဋိပကၡလည္း ေဒသတြင္းမွာ ပိုၿပီး ျပင္းထန္လာမွာျဖစ္တဲ့အတြက္ တျခားနည္းပဲ သုံးသင့္ပါတယ္”ဟု ဦးေဖသန္းက ဆိုသည္။

ဘဂၤလီအေရးေၾကာင့္ ႏိုင္ငံတကာ၏ အလြန္အကၽြံဖိအားေပးမႈကို ခံေနရသည့္ တပ္မေတာ္သည္ လက္ရွိတြင္ ရခိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ား၏ ေထာက္ခံမႈပါဆုံး႐ႈံးလၽွင္ တပ္မေတာ္အတြက္ အပူေပၚ အပူဆင့္မည့္ကိန္းဟုလည္း မွတ္ခ်က္ေပးသူမ်ားရွိသည္။

တပ္မေတာ္က ဖမ္းဆီးစစ္ေၾကာေနခ်ိန္ႏွင့္ ရဲတပ္ဖြဲ႕သို႔ လႊဲေျပာင္းၿပီးေနာက္တြင္ ေသဆုံးသူ ၁၄ ဦးထက္ မနည္းရွိေနၿပီျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ျပည္သူလူထုၾကားတြင္လည္း စိုးရိမ္မႈရွိေနသည္။ ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္၏ မိခင္ျဖစ္သူကမူ ေအာက္ပါအတိုင္းေျပာဆိုသည္။

“ကၽြန္မတို႔ကေတာ့ သားေလးတစ္ေယာက္ဆုံး႐ႈံးသြားၿပီ။ ေနာက္ထပ္ျပည္သူလူထုလည္း ရက္ရက္စက္စက္ မခံရေစခ်င္ဘူးလို႔ ေျပာခ်င္တယ္”

ေအအမ္တီ

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *