၇၂ႏွစ္ျပည့္ ေမြးေန႔မွသည္

 

 

၇၂ႏွစ္ျပည့္ ေမြးေန႔မွသည္

အသက္ ၂ႏွစ္ အရြယ္က ဖခင္ဆုံးပါးသြားေသာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ေနာင္ႏွစ္၇၀အၾကာ အသက္၇၂ႏွစ္အရြယ္တြင္ ႏိုင္ငံ၏ အထြတ္အထိပ္ပုဂၢိဳလ္အျဖစ္ ရပ္တည္ေနႏိုင္သည္မွာ မည္သည့္ေပတံျဖင့္ တိုင္းတိုင္း ေအာင္ျမင္မႈ ျဖစ္သည္။ မိခင္ က်န္းမာေရးေၾကာင့္ ၁၉၈၈တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ျပန္ေရာက္ျပီး ၁၉၈၈ျဖစ္ရပ္ၾကီးႏွင့္ၾကဳံကာ ၁၉၉၀တြင္ အာဏာရပါက “စိုင္ေကာ္၍ ခ်ဳံေပၚေရာက္သည္” ဟု အေျပာခံရႏိုင္ေသးသည္။ အခက္အခဲမ်ားကို ေက်ာ္ျဖတ္အျပီး ၂၈ႏွစ္အၾကာ ၂၀၁၆တြင္မွ အာဏာရသည့္အခါတြင္မူ သူ၏ ၾကိဳးစားအားထုတ္မႈ၊ ဇြဲနပဲၾကီးမႈ၊ တစ္ေခ်ာင္းတည္းေသာစိတ္ဓာတ္တို႔ကို ျပိဳင္ဖက္မ်ားကပင္ အသိအမွတ္ျပဳရမည္သာ။

၇၂ႏွစ္အရြယ္ အမ်ိဳးသမီးအမ်ားစုသည္ ဘ၀၏ ေန၀င္ခ်ိန္သို႔ ေရာက္ၾကျပီး လုပ္ကိုင္သြားလာမႈအရွိန္ကိုေလွ်ာ့ေနၾကခ်ိန္တြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ဘ၀၏ အေတာက္ပဆုံး အခ်ိန္ကို ျဖတ္သန္းေနသည္။ ေအာင္ျမင္မႈကို ထိုသူငယ္စဥ္ကစျပီး ဘ၀တစ္ေလွ်ာက္လုံး ကိန္းေအာင္းခဲ့ေသာ ရည္မွန္းခ်က္ ျပီးေျမာက္ျခင္းႏွင့္ တိုင္းတာလ်င္ အတိက်ဆုံး။ သို႔ဆိုလ်င္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ဘ၀ရည္မွန္းခ်က္သည္ အဘယ္နည္း။

ေသခ်ာသည္မွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ဘ၀ရည္မွန္းခ်က္သည္ သူ႔ဖခင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းႏွင့္ တိုက္ရိုက္ခ်ိတ္ဆက္ေနသည္။ ဖခင္ဆုံးပါးစဥ္က ငယ္ရြယ္လြန္းေသာ္လည္း မိခင္ထံမွလည္းေကာင္း၊ ဖခင္ကိုေလးစားသူမ်ားထံမွလည္းေကာင္း၊ စာအုပ္မ်ားအရလည္းေကာင္း ဖခင္ႏွင့္ရင္းႏွီးခဲ့သည္။ ထိုမွတဆင့္ ဖခင္၏ မျပီးဆုံးေသးေသာ တာ၀န္ကိုထမ္းေဆာင္ရန္ ငယ္စဥ္ကတည္းက မသိစိတ္ေရာ သိစိတ္ထဲတြင္ပါ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဆုံးျဖတ္ထားပုံရသည္။ သူ႔ဘ၀တေလွ်ာက္လုံးတြင္လည္း ထိုအစြဲအလမ္းက ေတာက္ေလွ်ာက္လိုက္ပါေနသည္။

ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း သမီးျဖစ္ရျခင္းက သူ႔ဘ၀ကို ေစစားခဲ့ေၾကာင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကိုယ္တိုင္လည္း သေဘာေပါက္သည္ကို အသက္ ၆၈ႏွစ္ျပည့္ ေမြးေန႔အထိမ္းအမွတ္အျဖစ္ သူေရးသားခဲ့သည့္ ၂၆.၆.၂၀၁၃ထုတ္ ဒီလိႈင္းစာေစာင္ပါ ေဆာင္းပါးတြင္ ေတြ႔ရသည္။

“ျဖတ္သန္းလာခဲ့တဲ့ ၆၈ႏွစ္ကို ျပန္ၾကည့္တဲ့အခါ အဓိကက်တဲ့ ျဖစ္စဥ္ေတြက ဘာမ်ားပါလိမ့္လို႔ ကၽြန္မကို ေမးျမန္းၾကတာ ရွိပါတယ္။ ကၽြန္မလည္း အေျဖရွာရခက္ပါတယ္။ အစက စရမယ္ဆိုရင္ အဓိကက်တာကေတာ့ ကၽြန္မဟာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းသမီး ျဖစ္ျခင္းပါပဲ။… ကၽြန္မရဲ့ ဘ၀အေပၚမွာ ကၽြန္မဟာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းသမီးျဖစ္တယ္ဆိုတဲ့အခ်က္က အမ်ားၾကီးလႊမ္းမိုးတာကို ေျပာခ်င္တာပါ။”

Oxford တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသူဘ၀တြင္လည္း ဖခင္အေၾကာင္းသာ စိတ္ထဲတြင္ စြဲျမဲေနျပီး စကားေျပာသည့္အခါတြင္ ဖခင္အေၾကာင္း မပါဘဲ ၾကာၾကာစကားေျပာမရေၾကာင္း၊ တစ္ေန႔က်လ်င္ သူ႔လူမ်ိဳးမ်ားအတြက္ အလုပ္လုပ္ရမည္ျဖစ္ေၾကာင္းထိုအခ်ိန္ကပင္ ေတြးေနခဲ့ေၾကာင္း ထိုစဥ္က သူႏွင့္ေက်ာင္းေနဖက္၊ ေနာင္တြင္ အိႏၵိယအစိုးရ၏ စီးပြားေရးအၾကံေပးခ်ဳပ္ ျဖစ္လာသည့္ Shankar Acharya က ေျပာေၾကာင္း Justin Wintle ေရးသားသည့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေၾကာင္းစာအုပ္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

… she seldom kept her father out of their conversations for long. ‘Even then, she thought she must one day do something for her people.’
(Shankar Acharya, Justin Wintle, Perfect Hostage Aung San Suu Kyi, Burma and the Generals.)

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ပါရဂူဘြဲ႔ရ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ကၽြမ္းက်င္သူ ျဖစ္လာရန္ လမ္းေၾကာင္းေပၚတြင္ ေရာက္ရွိေသာ္လည္း မိခင္ေဒၚခင္ၾကည္ က်န္းမာေရးေၾကာင့္ သူ၏ဘ၀သည္ တစ္ဆစ္ခ်ိဳး ေျပာင္းလဲသြားသည္။ ပါရဂူဘြဲ႔ကို အျပီးမသတ္ႏိုင္ခဲ့ပဲ ဒီမိုကေရစီေရးလႈပ္ရွားသူ အတိုက္အခံေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ ရာစုႏွစ္ေလးပုံတစ္ပုံ က်င္လည္ခဲ့ကာ ၇၂ႏွစ္ေျမာက္ ေမြးေန႔ကို ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္အျဖစ္ က်င္းပရန္ ျဖစ္လာသည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ၁၉၈၈ ျမန္မာျပည္ ျပန္ေရာက္ျပီး မၾကာမီတြင္ပင္ ႏိုင္ငံႏွင့္ခ်ီသည့္ ေခါင္းေဆာင္တစ္ေယာက္အျဖစ္ ေရာက္ရွိသြားခဲ့သည္မွာ ယေန႔ထက္တိုင္။ ယေန႔သူေခါင္းေဆာင္ရသည့္ အေျခအေနႏွင့္ လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္၃၀ခန္႔က သူေခါင္းေဆာင္ရသည့္အေျခအေနမတူညီေသာ္လည္း သူသည္ ေခါင္းေဆာင္ေနရာတြင္ ဆယ္စုႏွစ္ ၃ခု က်င္လည္ခဲ့ရသည္။ အိမ္ရွင္မဘ၀၊ စာသင္သားဘ၀တြင္ သူ၏အားထုတ္မႈမ်ားသည္ မိသားစုႏွင့္ အနီးပတ္၀န္းက်င္ကို သက္ေရာက္မည္ျဖစ္ေသာ္လည္း ၈၈ေနာက္ပိုင္းကာလ သူ၏လုပ္ရပ္မ်ား၊ အေတြးအေခၚမ်ား၊ အေရးအသားမ်ားသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံသာမက တစ္ကမၻာလုံးကို သက္ေရာက္ခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ၇၂ႏွစ္ျပည့္ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ဘ၀တြင္ ေခါင္းေဆာင္မႈဘ၀သည္ ၾကီးမားစြာ ပါ၀င္ေနသည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ေခါင္းေဆာင္မႈ

မိခင္က်န္းမာေရးေၾကာင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ျမန္မာျပည္သို႔ ျပန္လာခ်ိန္တြင္ ျမန္မာျပည္တြင္သူ႔ကိုသိသူနည္းပါးလွသည္။ သမိုင္း၀င္ ၈၈ျဖစ္ရပ္ၾကီးႏွင့္ ဆုံသည့္အခါတြင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္သမီး၊ သူ၏အခန္းကဏ ပိုမိုၾကီးမားလာသည္။ အရြယ္ေကာင္းအမ်ိဳးသမီး၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း၏ေသြးဟူေသာ သူ၏ဂုဏ္ပုဒ္တို႔ေၾကာင့္ ရုပ္ျပေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ တင္ၾကသည္ဟု ေ၀ဖန္မႈမ်ား ထြက္ေပၚလာခဲ့သည္။ သူ႔ထက္ အသက္၊ ႏိုင္ငံေရး၀ါ၊ အလုပ္၀ါ ၾကီးသူမ်ားစြာ ပါ၀င္ေနသည့္အတြက္ ယင္းသို႔သုံးသပ္ခ်က္မ်ား ေပၚထြက္လာသည္မွာ တကယ္တမ္းလည္း မဆန္း။ ႏိုင္ငံေရးလႈပ္ရွားမႈမ်ားတြင္ ပုံရိပ္ေကာင္းသူ၊ လူထုေထာက္ခံမႈရမည့္သူကို ေရွ႔ကတင္ျပီး ေနာက္က ၾကိဳးကိုင္ရမည္ဟူေသာ သီအိုရီမ်ားလည္း ရွိရာ ထိုသို႔ၾကိဳးစားမႈမ်ားလည္း ရွိေကာင္းရွိခဲ့မည္။ သို႔ေသာ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ဦးေဆာင္မႈသည္ အခ်ိန္ႏွင့္အမွ် ပိုျပီးၾကီးမားထိေရာက္လာသည္မွာ အမွန္ျဖစ္သည္။ ရုပ္ျပေခါင္းေဆာင္မဟုတ္ဘဲ တကယ့္ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္ေၾကာင္း အခ်ိန္က သက္ေသျပသြားသည္။
အာဏာမရမီ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ေခါင္းေဆာင္မႈသည္ ၾကီးမားေသာ္လည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သာ အာဏာမရခဲ့လ်င္ သူ၏ေခါင္းေဆာင္မႈဘ၀တြင္ တျခမ္းလစ္ဟာေနမည္သာ။ ယခုမူ အာဏာရခဲ့ျပီျဖစ္သည့္အတြက္ သူအာဏာရစဥ္ဘ၀၊ အာဏာရစဥ္ေခါင္းေဆာင္မႈကိုပါ ေလ့လာဆန္းစစ္ႏိုင္ျပီျဖစ္သည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ႏိုင္ငံတကာမီဒီယာမ်ားတြင္ အေဖာ္ျပခံရဆုံးပုဂၢိဳလ္၊ ဆုေပါင္းမ်ားစြာ ရရွိထားသည့္ပုဂၢိဳလ္၊ စာအုပ္မ်ားစြာ ေရးသားထုတ္ေ၀ခံရသည့္ပုဂၢိဳလ္ ျဖစ္သည့္အတြက္ သူ႔အေၾကာင္း အားလုံးသိၾကျပီးဟု မွတ္ယူခ်င္စရာ။ သို႔ေသာ္ ယင္းသို႔ေရးသားေဖာ္ျပမႈမ်ား အားလုံးလိုလိုသည္ အာဏာမရမီကာလကိုသာ အေျခခံသည့္အတြက္ အာဏာရအျပီး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အေၾကာင္းကို မေဖာ္ျပႏိုင္။ ၂၀၁၆ ဇြန္လ ၁၉ ရက္ႏွင့္ ၂၀၁၇ ဇြန္လ ၁၉ ရက္အၾကား တစ္ႏွစ္တာကာလသည္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေၾကာင္း ကၽြန္ေတာ္တို႔မသိရေသးသည့္ အျခမ္းကို လွစ္ဟျပသည္။ ၂၀၁၆ ဇြန္လ ၁၉ရက္ေန႔သည္ အာဏာရအျပီး ပထမဆုံးေမြးေန႔ျဖစ္ေသာ္လည္း အာဏာလႊဲသည္မွာ လပိုင္းသာၾကာေသးသျဖင့္ ၂၀၁၇ ဇြန္လ ၁၉ရက္ေန႔သည္ အာဏာရအျပီး ပထမဦးဆုံး ေမြးေန႔ဟုပင္ ေခၚရမည္။

ေတာ္လွန္ေရးေခါင္းေဆာင္မ်ားအတြက္ တိုင္းျပဳျပည္ျပဳပုဂၢိဳလ္ ဘ၀သို႔ အကူးအေျပာင္း transition သည္ အလြန္အေရးၾကီးသည္။ ေတာ္လွန္ေရးေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ဆန္႔က်င္ၾကရသည္၊ ေတာ္လွန္ၾကရသည္။ တိုင္းျပဳျပည္ျပဳပုဂၢိဳလ္မွာမူ တည္ေဆာက္ရသည္။ ယင္းသေဘာသဘာ၀ႏွစ္ခုသည္ ေျဖာင့္ေျဖာင့္ၾကီး ဆန္႔က်င္သည့္ အတြက္ ထိုအကူးအေျပာင္းကို ႏိုင္ႏိုင္နင္းနင္း ကူးေျပာင္းရန္ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာကိုပါ ျပင္ဆင္ၾကရသည္။ ၂၀၁၂ ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္အျပီး ေျပာေသာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ စကားမ်ားတြင္ ထိုျပင္ဆင္မႈမ်ားကို ျမင္ရသည္။

“မုန္တိုင္းျငိမ္သြားျပီး မိုးေလ၀သက သာယာတဲ့ဘက္ကို ဦးတည္ႏိုင္မယ့္အခ်ိန္ပါ။ ဒီလိုအခါမ်ိဳးမွာ ကၽြန္မတို႔ေတြ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာရမွာကေတာ့ ဆင္းရဲဒဏ္ကို ခံႏိုင္ခဲ့ၾကသူေတြဟာ ခ်မ္းသာဒဏ္ကိုေကာ ခံႏိုင္ၾကပါ့မလား။ …ကၽြန္မတို႔နဲ႔အတူ ႏွစ္ရွည္လမ်ားစြာ ဆင္းရဲဒဏ္မခံၾကရတဲ့ ယခုအဖြဲ႔၀င္သစ္မ်ား၊ ၀န္းရံသူသစ္မ်ားကေကာ ခ်မ္းသာဒဏ္ခံႏိုုင္ၾကပါ့မလား။ ရာသီဥတုေကာင္းမြန္မွေရာက္လာလို႔ အခြင့္အေရးသမားေတြ၊ သာယာစီးေတြ ယူဆလို႔မရပါဘူး။ ဒီလိုပိုျပီးေကာင္းမြန္လာတဲ့အခ်ိန္မွာ တတ္အားသမွ် ကိုယ္က်ိဳးမဖက္၊ ပါ၀င္ကူညီခ်င္ၾကတဲ့ ပုဂၢိဳလ္ေတြကို ကၽြန္မတို႔ ေလးစားတန္ဖိုးထားသင့္ပါတယ္။ အဓိကကေတာ့ ဆင္းရဲဒဏ္မခံခဲ့ၾကေပမယ့္ ခ်မ္းသာဒဏ္ခံႏိုင္မွာလားဆိုတဲ့ အခ်က္ပါပဲ။”
( ၂၈.၅.၂၀၁၂ထုတ္ ဒီလိႈင္းစာေစာင္)

“ယခု ကၽြန္မတို႔ေတြ ဒီမိုကေရစီစနစ္ထြန္းကားေအာင္ ၾကိဳးစားေနရတဲ့အခ်ိန္ပါ။ ဒီလိုအခ်ိန္မ်ိဳးမွာ လူၾကိဳက္မ်ားမႈ စတားျဖစ္ေရးထက္ အေရးၾကီးတာက လုပ္သင့္လုပ္ထိုက္တာေတြကို လူမုန္းခံျပီးလုပ္ႏိုင္ဖို႔ပါပဲ။”
( ၂၉ .၁၀.၁၂ေန႔ထုတ္ ဒီလိႈင္းစာေစာင္)

“ယေန႔ ကၽြန္မတို႔ႏိုင္ငံရဲ့ အေရးၾကီးဆုံးလိုအပ္ခ်က္က ဘာလဲဆိုရင္ အမ်ိဳးသားရင္ၾကားေစ့ေရးလို႔ ေျပာရမွာပါပဲ။…ဒီေတာ့ ကၽြန္မက ျပည္သူျပည္သားတိုင္းကို ေဆာ္ၾသခ်င္ပါတယ္။ ကိုယ့္ရဲ့အခ်ိန္ေတြ အလဟႆျဖစ္မသြားရေအာင္ ေန႔တိုင္းေန႔တိုင္း ညမအိပ္မီ ၅မိနစ္ေလာက္ နက္နက္နဲနဲ သတၱိရွိရွိနဲ႔ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ စမ္းသပ္ေမးျမန္းပါ။ ျပီးခဲ့တဲ့ တစ္ေန႔တာအတြင္း အမ်ိဳးသားရင္ၾကားေစ့မႈကို အေထာက္အကူျပဳေစေရးအတြက္ လုပ္သင့္တာ ဘာလုပ္ခဲ့လဲ၊ ေရွာင္သင့္တာဘာေရွာင္ခဲ့လဲ။ အမ်ိဳးသားရင္ၾကားေစ့ေရးကို ထိခိုက္ေစမယ့္အျပဳအမူေတြ က်ဴးလြန္ခဲ့တာ ရွိလား။ ဒီေမးခြန္းေတြကို သတၱိရွိရွိနဲ႔ အမွန္အတိုင္း ေမးေျဖတတ္မယ္ ေမးေျဖရဲမယ္ဆိုရင္ အင္မတန္မွတန္ဖိုးရွိတဲ့ ယခုအခ်ိန္အခါကို ႏိုင္ငံအတြက္ ကၽြန္မတို႔ေတြ ရင့္က်က္စြာနဲ႔ သုံးႏိုင္သြားၾကမွာပါ။”
( ၁၀.၁၂.၁၂.ေန႔ထုတ္ ဒီလိႈင္းစာေစာင္)

တဖန္ ဦးေဆာင္ျခင္းႏွင့္ စီမံခန္႔ခြဲျခင္းသည္ တူသလိုလိုႏွင့္ ကြဲျပားသည္။ တူေသာအရာမ်ားရွိသလို ကြဲျပားေသာအရာမ်ားလည္းရွိသည္။ ဦးေဆာင္သူသည္ ေန႔စဥ္စီမံခန္႔ခြဲခ်င္မွ စီမံခန္႔ခြဲမည္။ ေန႔စဥ္စီမံခန္႔ခြဲသူသည္ ဦးေဆာင္သူ ဟုတ္ခ်င္မွ ဟုတ္မည္။ အမ်ားအားျဖင့္ ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ဦးေဆာင္ျခင္းႏွင့္ စီမံခန္႔ခြဲျခင္းကို အနည္းႏွင့္အမ်ား ပူးတြြဲေဆာင္ရြက္ၾကရသည္။ ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးတည္းသည္ ဦးေဆာင္ျခင္းေရာ စီမံခန္႔ခြဲျခင္းပါ ထူးခၽြန္လ်င္ အေကာင္းဆုံး။ အမ်ားအားျဖင့္ ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးတည္းတြင္ အထက္ပါ အရည္အခ်င္းႏွစ္ခုလုံး မရွိသည့္အတြက္ ဦးေဆာင္ရာတြင္ သန္သူႏွင့္ စီမံခန္႔ခြဲရာတြင္သန္သူတို႔ ပူးတြဲ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ရေလ့ရွိသည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ အဖြဲ႔အစည္းၾကီးၾကီးကို စီမံခန္႔ခြဲသည့္ အေတြ႔အၾကဳံနည္းပါးသည္။ ေမးခြန္းက သူ႔ဟာကြက္ကို ျဖည့္ရန္ စီမံခန္႔ခြဲမႈအားေကာင္းသူမ်ား ရွိသလား။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ရရွိခဲ့ေသာ ပညာေရး၊ ႏိုင္ငံျခားအေတြ႔အၾကဳံ၊ ေလ့လာႏိုင္စြမ္းအားတို႔သည္ ပါတီတြင္း သူ၏ထိပ္တန္းေနာက္လိုက္မ်ားႏွင့္ မ်ားစြာကြာဟသည္။ ယင္းသည္ ကၽြန္ေတာ္တစ္ေယာက္တည္း၏ အျမင္မဟုတ္ဘဲ NLD ထိပ္တန္းအသိုင္းအ၀ိုင္းႏွင့္နီးစပ္သူ၊ မ်က္စိၾကီးနားၾကီးအခ်ိဳ႔၏ အျမင္၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေၾကာင္းေရးသားသူအခ်ိဳ႔၏အျမင္လည္း ျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ႏွစ္ေပါင္းငါးဆယ္ေျခာက္ဆယ္အတြင္း ျဖစ္ေပၚခဲ့ေသာ ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရး၊ ပညာေရးတို႔ေၾကာင့္ ထိုအေျခအေနျဖစ္ရာ အထူးတလည္ေျပာစရာမရွိပါ။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ တစ္ေယာက္တည္း ဆုံးျဖတ္သလိုျဖစ္ေနျခင္းကိုလည္း အထက္ပါအေျခအေနက တစ္စိတ္တစ္ပိုင္းရွင္းျပသည္။ ေမးခြန္းက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ထိုကိစၥကို မည္သို႔ေျဖရွင္းပါသလဲ။ အစိုးရဖြဲ႔ေသာအခါတြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ သေဘာထားကို အတန္ငယ္ျမင္ရသည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ အစိုးရအဖြဲ႔တြင္ NLD ႏွင့္နီးစပ္သူေရာ မနီးစပ္သူကိုပါ ထည့္သြင္းဖြဲ႔စည္းသည္။ NLD ထိပ္တန္းပုဂၢိဳလ္မ်ားမွာမူ အစိုးရအဖြဲ႔တြင္း မပါ၀င္ပဲ ပါတီတြင္းတြင္သာ က်န္ခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္ အစိုးရအဖြဲ႔လူစာရင္းထြက္လာေသာအခ်ိန္ႏွင့္ ေနာက္ပိုင္းလူအခ်ိဳ႔ ထပ္ထည့္လိုက္ခ်ိန္တြင္ ေမးခြန္းထုတ္စရာမ်ား ထပ္ထြက္လာသည္။ အစိုးရအဖြဲ႔၀င္မ်ား၏ ႏိုင္ငံခ်စ္စိတ္ကို ေမးခြန္းထုတ္ရန္ မလိုအပ္ေသာ္လည္း အစိုးရအဖြဲ႔ လူစာရင္းသည္ ပိုေတာင့္တင္းသင့္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ လူသားအရင္းအျမစ္ခ်ိဳ႔တဲ့သည္မွာ မွန္ေသာ္လည္း တကယ္ရွာႏိုင္လ်င္ ႏိုင္ငံကိုခ်စ္သေလာက္ ထက္ျမက္သူမ်ား ရွိသည္။ အဖိအႏွိပ္ခံခဲ့ရသျဖင့္ အသိုင္းအ၀ိုင္းအားနည္းျခင္း၊ သဘာ၀က်စြာ သံသယၾကီးမားျခင္းတို႔ေၾကာင့္ အစိုးရအဖြဲ႔အတြက္ လူေရြးခ်ယ္ရာတြင္ အားေကာင္းသင့္သေလာက္ အားမေကာင္းခဲ့ျခင္းဟု ယူဆရသည္။ သို႔ေသာ္ ၂၀၁၂ လႊတ္ေတာ္တြင္းေရာက္ခ်ိန္မွ စေရတြက္လ်င္မူ ယင္းအခ်က္မ်ားကို ေခ်ဖ်က္ခ်ိန္ ရသင့္သေလာက္ရသည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ အနားတြင္ လူေတာ္မ်ား ၾကာၾကာမေနႏိုင္ဟုလည္း အခ်ိဳ႔က ေ၀ဖန္ၾကသည္။ ယင္းတို႔၏ ေကာက္ခ်က္မွန္၊ မမွန္ မသိေသာ္လည္း အစိုးရအဖြဲ႔လူစာရင္း ပိုေတာင့္တင္းသင့္သည္က အမွန္ျဖစ္သည္။ စတင္ဖြဲ႔စည္းစဥ္ကကဲ့သို႔မဟုတ္ဘဲ ဒု၀န္ၾကီးမ်ား ထပ္မံခန္႔ထားကာ အားျဖည့္ခဲ့ေသာ္လည္း အစိုးရအဖြဲ႔သည္ ယခုထက္ အားေကာင္းရန္ အခြင့္အလမ္းမ်ားစြာရွိေနဆဲ။ အစိုးရအဖြဲ႔သည္ ေဒါင္ေဒါင္ျမည္ျဖစ္ခဲ့လ်င္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ပလႅင္ထက္မွ တစ္ႏွစ္တာသည္ ယခုထက္ပိုျပီး ရလာဒ္ထြက္ေပလိမ့္မည္။
ေခါင္းေဆာင္မႈေရာ စီမံခန္႔ခြဲမႈေရာသည္ အရြယ္အစားေပၚမူတည္ကြဲျပားသည္။ အဖြဲ႔အစည္းၾကီးၾကီးကို ေခါင္းေဆာင္ရျခင္း၊ စီမံခန္႔ခြဲရျခင္းႏွင့္ အဖြဲ႔အစည္းငယ္ငယ္ကို ေခါင္းေဆာင္ရျခင္း၊ စီမံခန္႔ခြဲရျခင္းသည္ သေဘာသဘာ၀ကြဲျပားသည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ၾသဇာသည္ သူအာဏာမရမီကပင္လ်င္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ ၾကီးမားေနျပီးျဖစ္ရာ အာဏာရခ်ိန္တြင္ ၾသဇာႏွင့္ အာဏာႏွစ္ခုေပါင္းမိသြားသျဖင့္ ပိုျပီးပင္ၾကီးမားလာသည္။ အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ ျမန္မာျပည္သည္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ဗဟိုျပဳျပီး လည္ပတ္သလို ျဖစ္လာသည္။ အာဏာႏွင့္ လုပ္ပိုင္ခြင့္ကို ျဖန္႔ေ၀ေပးရန္ ၾကိဳးစားမႈအခ်ိဳ႔ရွိေသာ္လည္း ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်ရန္ တာ၀န္သည္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ထံသို႔ ျပန္ျပန္ေရာက္လာသည့္သေဘာ ျမင္ေနရသည္။

စင္စစ္ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ပါတီတစ္ရပ္၏ ေခါင္းေဆာင္သာမဟုတ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ေခါင္းေဆာင္လည္းျဖစ္သည္။ သူအာဏာမရွိေတာ့လ်င္ပင္ သူ႔အခန္းကဏသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ၾကီးမားေနဦးမည္။ သူ႔ေနရာတြင္ မည္သို႔အစားထိုးမည္နည္း။ အစားမထိုးႏိုင္လ်င္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ မရွိသည္ႏွင့္ ဒုံရင္းျပန္ဆိုက္မည္လား။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ဆုံးျဖတ္ခ်က္၀န္ထုပ္၀န္ပိုးကို ေလွ်ာ့ခ်ရန္၊ အစိုးရစီမံခန္႔ခြဲမႈေကာင္းေကာင္းျဖင့္ ပိုထိေရာက္စြာလည္ပတ္ရန္၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ေနရာကို အစားထိုးရန္ ဟူေသာ ေမးခြန္းမ်ား၏ အေျဖမွာတစ္ခုတည္း။ institutions။ လူပုဂၢိဳလ္ျဖင့္ အစားထိုးမရႏိုင္လ်င္ institutions မ်ားကိုသာ အားကိုးရမည္။ institutions မ်ားခိုင္မာေအာင္ တည္ေဆာက္ထားလ်င္ မည္သူဆက္ခံသည္ျဖစ္ေစ တိုင္းျပည္ကို မယိမ္းမယိုင္ ေရွ႔ဆက္သြားေအာင္ institutions မ်ားက ပဲ့ကိုင္လိမ့္မည္။ institutions ဆိုသည္မွာ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားကိုလည္းေကာင္း၊ အစဥ္အလာထုံးတမ္းယဥ္ေက်းမႈဥပေဒမ်ားကိုလည္းေကာင္း ျခဳံငုံေသာ ေ၀ါဟာရျဖစ္သည္။ ေအာင္ျမင္ေသာႏိုင္ငံမ်ားတြင္ တိုင္းျပဳျပည္ျပဳ institutions မ်ား ခိုင္မာေတာင့္တင္းၾကရာ ႏိုင္ငံ့အျမင့္ဆုံးထိုင္ခုံတြင္ မည္သူတက္ထိုင္သည္ျဖစ္ေစ ႏိုင္ငံသြက္လက္စြာ လည္ပတ္ႏိုင္သည္။ ဥပမာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုတြင္ မည္သည့္သမၼတတက္တက္ အေျခအေနေကာင္းျမဲ။ ထို႔ေၾကာင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ အေကာင္းဆုံးအေမြသည္ ႏိုင္ငံအတြက္ ေတာင့္တင္းခိုင္မာေသာ institution မ်ားေဆာက္ေပးျခင္းသာ။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ထူးျခားဂုဏ္ပုဒ္တစ္ရပ္မွာ ေျပာင္းလြယ္ျပင္လြယ္ ရွိျခင္းျဖစ္သည္။ သူသည္ အေၾကာင္းအရာတစ္ရပ္ကို ပိုသိလ်င္ သိလာသလို လုပ္နည္းလုပ္ဟန္မ်ားကို ျပင္ဆင္ေျပာင္းလဲသည္။ ၂၀၁၂ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္းမွစျပီး သူ၏ လုပ္နည္းလုပ္ဟန္တို႔သည္ မ်ားစြာေျပာင္းလဲလာသည္။ လက္ပံေတာင္းေတာင္ေကာ္မရွင္တြင္ သူပါ၀င္လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္ခဲ့ပုံသည္ သက္ေသတစ္ရပ္ျဖစ္သည္။ ဦးသန္းေရႊ၊ ဦးသိန္းစိန္၊ ဦးေရႊမန္း၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႈးၾကီး မင္းေအာင္လိႈင္တို႔ႏွင့္ အလုပ္သေဘာဆက္ဆံေရးမ်ားက သူသည္ တိုင္းျပည္အတြက္ဟု ယူဆလ်င္ မည္သူႏွင့္မဆို အလုပ္လုပ္ႏိုင္စြမ္းကို ေဖာ္ျပသည္။ သူ၏ ဦးစားေပးျဖစ္ေသာ ျငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္တြင္လည္း နဂိုက ရွိခဲ့သည့္ အယူအဆမ်ားကို အေတြ႔အၾကဳံရလာသည္ႏွင့္အမွ် ေျပာင္းလဲလာသည္ကို ျမင္ရသည္။

ေမးစရာက ထိုေလာက္ထိ အခ်ိန္ရမည္လား။ စင္စစ္ ယခုထက္ထိ အသက္ရွည္ေနျခင္းကိုက သူ႔အတြက္ ေအာင္ျမင္မႈျဖစ္သလို ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္လည္း ဆုလာဘ္ျဖစ္သည္။ ဖခင္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းကဲ့သို႔ ေစာေစာစီးစီး ဆုံးပါးသြားလ်င္ ယခုကဲ့သို႔နိုုင္ငံ့အထြတ္အထိပ္ေရာက္လာမည္မဟုတ္။
သက္တမ္းအရဆိုလ်င္မူ မည္သည့္ႏႈန္းစံႏွင့္ၾကည့္ၾကည့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ သက္ၾကီးပိုင္းေရာက္ျပီျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ား ထိပ္ဆုံးေရာက္ခ်ိန္သည္ အားကစားသမားမ်ားႏွင့္မတူဘဲ အသက္ၾကီးပိုင္းမွ ျဖစ္သည့္အတြက္ ေရြးခ်ယ္ေသာလမ္းေၾကာင္း၏ သဘာ၀ဟုလည္း ဆိုႏိုင္သည္။ က်န္းမာေရးမွာမူ ေဒါင္ေဒါင္ျမည္ေနျပီး သူ၏ ထိပ္တန္းလက္ေထာက္မ်ားထက္ပင္ က်န္းမာေရးေကာင္းပုံရသည္။ အေနာက္တိုင္းသံတမန္တစ္ဦးကမူ “She might be active until 85 who knows?’ “အသက္ ၈၅ေလာက္ထိ လုပ္ႏိုင္ကိုင္ႏိုင္ ျဖစ္ေနဦးမယ္ထင္တယ္” ဟု ေျပာဖူးသည္။ က်န္းမာေရး ေကာင္းသည္မွာလည္း မဆန္း။ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ဂရုစိုက္သူျဖစ္ျပီး ေန႔စဥ္ တရားထိုင္ျခင္း၊ လမ္းေလွ်ာက္ျခင္းဟူေသာအက်င့္ေကာင္းတို႔သည္လည္း သူ႔တြင္ စြဲျမဲေနသည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေနျဖင့္ ျမန္မာျပည္အတြက္ မည္သည့္အရာကို ထားရစ္ခဲ့သည္ျဖစ္ေစ ယင္းသည္ သူ၏ ေရြးခ်ယ္မႈသာျဖစ္ေၾကာင္း သူ၏ နာမည္ေက်ာ္ စကားတစ္ခြန္းက သက္ေသခံေပလိမ့္မည္။
“လူေတြက ကၽြန္မရဲ့ စြန္႔လႊတ္အနစ္နာခံမႈေတြကို ေမးၾကတယ္။ ကၽြန္မဒီလိုပဲ ေျဖတယ္။ ကၽြန္မ ဘာမွစြန္႔လႊတ္အနစ္နာခံခဲ့တာမဟုတ္ဘူး။ ကၽြန္မ ေရြးခ်ယ္ခဲ့တာပါ။”

ေဇယ်သူ
The Voice Journal. 17 June 2017

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *