လစာလႈိင္းေပၚမွ ကုန္ေဈးႏႈန္း

ဝန္ထမ္းလစာတိုးျမႇင့္သည့္ သတင္းက အစိုးရဝန္ထမ္းမ်ားကို ေပ်ာ္႐ႊင္မႈထက္ ပူပန္မႈကိုသာ ျဖစ္ေစသည္။

ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတသစ္၏ ႏွစ္သစ္ကူးမိန္႔ခြန္းတြင္ ျပည္သူ႕ဝန္ထမ္းမ်ားကို လစာတိုးျမႇင့္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ထည့္သြင္းေျပာၾကားခဲ့ေသာ္လည္း အစိုးရဝန္ထမ္းအမ်ားစုမွာ ဟက္ဟက္ပက္ပက္ မရွိလွေပ။

တစ္ႏိုင္ငံလုံးတြင္ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ေနေသာ အစိုးရဝန္ထမ္းကိုးသိန္းေက်ာ္၊ တစ္သန္းနီးပါးရွိၿပီးအရာထမ္းအဆင့္ ဝန္ထမ္းဦးေရခုႏွစ္ေသာင္းေက်ာ္ႏွင့္ အမႈထမ္းအဆင့္ဝန္ထမ္းဦးေရ ကိုးသိန္းနီးပါးရွိေၾကာင္း ကမာၻဘဏ္ႏွင့္ စီမံ/ဘ႑ာဝန္ႀကီးဌာနတို႔ မၾကာေသး မီက ပူးေပါင္းထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ၏ ႏိုင္ငံ့ဝန္ထမ္းလစာ၊ စရိတ္၊ ခ်ီးျမႇင့္ေငြ စနစ္ႏွင့္ လူ႕စြမ္းအားအရင္းအျမစ္စီမံ ခန္႔ခြဲျခင္းအစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

လစာတိုးျမႇင့္မည့္ပုံစံမွာ ယခင္ အစိုးရမ်ားကဲ့သို႔ လစာပမာဏျဖင့္ တိုးေပးျခင္းမဟုတ္ဘဲ အရာထမ္းအဆင့္ကို လက္ရွိလစာ၏ ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ အမႈထမ္းအဆင့္ကို ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္း တိုးေပးျခင္းျဖစ္သည္။

သို႔ေသာ္ လစာတိုးမည့္သတင္းထြက္ၿပီး ရက္အနည္းငယ္ၾကာတြင္ ကုန္ေဈးႏႈန္းက တက္ေနၿပီျဖစ္သည္။

လစားတုိးသတင္းေၾကာင့္ အဓိကစားေသာက္ကုန္ ဆန္ေစ်းမ်ားလည္း တက္ရိပ္ျပလာသည္။

 

“တိုးတာက ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္းရယ္။ တိုးမယ္လို႔ေျပာၿပီး ႏွစ္ရက္ေလာက္ၾကာေတာ့ ေဈးထဲမွာ ၾကက္ဥ ခုနစ္လုံး ၁၀၀၀ (က်ပ္) ျဖစ္ေနၿပီ။ လစာတိုးသတင္းမတိုင္မီက ၁၀၀၀ ဖိုး ၾကက္ဥ ရွစ္လုံး၊ ကိုးလုံးရတယ္” ဟု ႏိုင္ငံပိုင္ဘဏ္တစ္ခုတြင္ လက္ေထာက္မန္ေနဂ်ာအျဖစ္ လုပ္ ကိုင္ေနသူ ေဒၚခင္ၿငိမ္းခ်မ္း (အမည္လႊဲ) က ဆိုသည္။

ဦးစီးအရာရွိ သို႔မဟုတ္ လက္ေထာက္မန္ေနဂ်ာရာထူးမွာ အရာထမ္းအဆင့္တြင္ ေအာက္ဆုံးအဆင့္ျဖစ္ၿပီး လက္ရွိ ခံစားလစာမွာ တစ္လက်ပ္ႏွစ္သိန္းခြဲျဖစ္ရာ ထပ္တိုးခံစားရမည့္ပမာဏမွာ က်ပ္ႏွစ္ေသာင္းခြဲျဖစ္သည္။

ယင္းပမာဏမွာ ႐ုံးအကူ၊ စာပို႔ အဆင့္ဝန္ထမ္းထပ္တိုးခံစားရမည့္ လစာ ၂၄,၀၀၀ က်ပ္ၿပီးလၽွင္ ဒုတိယအနည္းဆုံး တိုးသည့္ပမာဏ ျဖစ္သည္။

“အရာထမ္းအဆင့္မွာမွ ကိုယ္က ေအာက္ဆုံးအဆင့္ဆိုေတာ့ တိုးသာ တိုးတယ္၊ ဘာမွမထူးဘူး။ အမႈထမ္းအဆင့္ကမွ လစာတိုးတာ ကိုယ့္ထက္ ပိုမ်ားေသးတယ္။ ပိုမ်ားေပမယ့္ ေဈးတက္တာနဲ႔ သူတို႔လည္း ဘာမွမထူးပါဘူး” ဟု လစာတိုးျခင္းႏွင့္ပတ္သက္၍ ေဒၚခင္ ၿငိမ္းခ်မ္းက မွတ္ခ်က္ေပးသည္။

အစိုးရဝန္ထမ္း လစာတိုးသည့္ သမိုင္းေၾကာင္းကို ၾကည့္လၽွင္ ၁၉၇၂ ခုႏွစ္မွ လက္ရွိဘ႑ာႏွစ္အထိ ႏွစ္ေပါင္း ၄၆ ႏွစ္အတြင္းလစာ ဆယ္ႀကိမ္တိုးသည့္အနက္ ယခုေနာက္ဆုံးဆယ္ႏွစ္အတြင္း အစိုးရဝန္ထမ္းလစာ ငါးႀကိမ္အထိ တိုးျမႇင့္ခဲ့သည္။

လစာတိုးျမႇင့္သည့္ အႀကိမ္ေရ ပိုစိပ္လာေသာ္လည္း လစာတိုးျခင္းကို ဝန္ထမ္းမ်ား မေပ်ာ္ေမြ႕ႏိုင္ေတာ့ေပ။

တရားခံက တဒိုင္းဒိုင္းထိုးတက္ေနေသာကုန္ေဈးႏႈန္း ျဖစ္သည္။

လစာ၏ ေရွ႕ကေျပးႏွင့္ေသာ ကုန္ေဈးႏႈန္းကို အမီလိုက္ႏိုင္ရန္ ယခင္ အစိုးရလက္ထက္တြင္ ၂၀၁၃ – ၂၀၁၄ ဘ႑ာႏွစ္မွ စတင္ကာ ဘ႑ာႏွစ္ သုံးႏွစ္ ဆက္တိုက္ လစာတိုးျမႇင့္ခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္ ကုန္ေဈးႏႈန္းက ေရွ႕မွ ဦးေဆာင္ေနဆဲ။

“အရင္အစိုးရတုန္းကလည္း ကုန္ေဈးႏႈန္းကို လိုက္မီေအာင္ဆိုၿပီး သုံးႏွစ္ဆက္တိုက္တိုးခဲ့တယ္။ အဲဒီအခ်ိန္တုန္းက စီးပြားေရးက နည္းနည္းေကာင္းေနေသးတာေပါ့ေလ။ ဒါေပမဲ့ ကုန္ေဈးႏႈန္းတက္တိုင္း လစာလိုက္တိုးေနလို႔ကေတာ့ ဘယ္ေတာ့မွၿပီးမွာ မဟုတ္ဘူး။ ဒါက နည္းလမ္းေကာင္းေတာ့ မဟုတ္ဘူး” ဟု ယခင္အစိုးရလက္ထက္ ဘ႑ာေရးဝန္ႀကီးဌာနတြင္ အႀကီးတန္းအရာရွိတာဝန္ယူခဲ့သူ စီးပြားေရးပညာရွင္ က ဆိုသည္။

ကုန္ေဈးႏႈန္းကို လိုက္မီရန္၊ ကာမိရန္ လစာတိုးေပးသည္မွာ ေရာဂါရွိ သူကို ေဝဒနာသက္သာရန္ ေသာက္ေဆးေပး႐ုံလုပ္ျခင္းျဖစ္ၿပီး ေရာဂါေပ်ာက္ကင္းေအာင္ ကုသျခင္းမဟုတ္ေၾကာင္း ၎က ဆိုသည္။

လစာတိုးျမႇင့္မည့္ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ၏ မိန္႔ခြန္းၿပီးရက္ပိုင္းအၾကာတြင္ ေဈးကြက္အတြင္း႐ိုက္ခတ္မႈမ်ားရွိၿပီး အေျခခံစားေသာက္ကုန္ေဈးႏႈန္းအခ်ိဳ႕ ျမင့္တက္လာသည္။

“အခုကို ေဈးႏႈန္းစစ္တမ္းေကာက္တာမွာ ေဈးတက္တာေတြ ေတြ႕ရတယ္။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ အစားအစာအုပ္စုမွာ ႐ိုက္ခတ္မႈေတြရွိတယ္” ဟု ဗဟိုစာရင္း အင္းဦးစီးဌာန၏ ၫႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာဝါဝါေမာင္က ေျဖၾကားသည္။

ဗဟိုစာရင္းအင္းဦးစီးဌာနသည္ တိုင္းျပည္၏ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈႏႈန္းကို လစဥ္ စစ္တမ္းေကာက္ျခင္းႏွင့္ စားသုံးသူအၫႊန္းကိန္း (ကုန္ေဈးႏႈန္း) တြက္ခ်က္ထုတ္ျပန္ေပးရသည့္ အဖြဲ႕အစည္း ျဖစ္သည္။

လစာတိုးျခင္းႏွင့္ ကုန္ေဈးႏႈန္းတက္ျခင္းမွာ တိုက္႐ိုက္အခ်ိဳးက်ေနၿပီးကုန္ေဈးႏႈန္းကို ကာမိရန္ လစာတိုး၊ လစာတိုးသည့္ ကုန္ေဈးႏႈန္းတက္၊ တက္လာသည့္ ကုန္ေဈးႏႈန္းကို လစာကမမီ၊ လစာ ထပ္တိုး၊ ကုန္ေဈးႏႈန္းထပ္တက္ဆိုသည့္ အဆိုးသံသရာစက္ဝန္းထဲမွ ႐ုန္းထြက္မရ ျဖစ္ေနသည္။

လက္လုပ္လက္စားအေျခခံလုပ္သားမ်ားအတြက္ ပိုမိုအၾကပ္ရုိက္ေစခဲ့သည္။

ေနာက္တစ္ခ်က္မွာ လစာတိုးခ်ိန္ႏွင့္ ကုန္ေဈးႏႈန္းျမင့္တက္ခ်ိန္သည္ ျမန္မာ့ႏွစ္သစ္ကူးသႀကၤန္ကာလႏွင့္လည္း ဆက္စပ္ေနသည္။

ႏွစ္စဥ္ သႀကၤန္ကာလေက်ာ္လြန္ပါက ကုန္ေဈးႏႈန္းမ်ား ျမင့္တက္ေလ့ရွိသည္မွာ ပုံမွန္ရာသီခ်ိန္ျဖစ္ၿပီး အစိုးရဝန္ထမ္း လစာတိုးသည့္ႏွစ္မ်ားတြင္မူ ကုန္ေဈးႏႈန္းက ခုန္ပ်ံေက်ာ္လႊား စြမ္းပကားျဖင့္ ျမင့္တက္ေလ့ရွိသည္။

“သႀကၤန္နားနီးရင္ ေဈးပိတ္၊ ေက်ာင္းပိတ္၊ အလုပ္ေတြပိတ္ၾကတယ္။ သႀကၤန္တြင္းမွာ အလွဴအတန္းလုပ္တာလည္းမ်ားေတာ့ ေဈးေတြ ဝယ္ၾကတယ္။ ဒီေတာ့ ေဈးတက္တာက ထုံးစံပဲ။ အခုလည္းလစာ ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္း တိုးတဲ့အေပၚမွာ ေဈးႏႈန္းက ပိုေဆာင္းၿပီး တက္ခ်င္တဲ့ပုံစံ ျဖစ္ေနတယ္” ဟု ေဒါက္တာဝါဝါေမာင္က သုံးသပ္သည္။

ဝန္ထမ္းလစာတိုးသည္ႏွင့္ ကုန္ေဈးႏႈန္းျမင့္တက္မည္ဆိုသည့္အခ်က္ကို အမွီျပဳကာ ေဈးတင္ေရာင္းျခင္းျဖင့္ ေဈးႏႈန္းျမင့္တက္သည့္ လမ္းေၾကာင္းေပၚလာရန္ ပုံေဖာ္ေလ့ရွိေၾကာင္း ၎က ဆိုသည္။

“ေဈးတက္ဖို႔ဆိုတဲ့ လမ္းေၾကာင္းကို မွန္းၿပီးေတာ့ ေဈးတက္ေရာင္းတဲ့အခါက်ေတာ့ ေဈးကတက္လာေတာ့တာေပါ့”

သာဓကအေနျဖင့္ ၂၀၀၅ – ၂၀၀၆ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ စားသုံးသူအၫႊန္းကိန္း ၄၆၃ ဒသမ ၂၆ ရွိရာမွ အစိုးရဝန္ထမ္းလစာတိုးျမႇင့္လိုက္သည့္ ေနာက္ဘ႑ာႏွစ္တြင္ စားသုံးသူအၫႊန္းကိန္း ၅၈၅ ဒသမ ၂၃၊ ရာခိုင္ႏႈန္းအားျဖင့္ ၂၆ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ ျမင့္တက္ခဲ့သည္။

ထို႔အတူ ၂၀၀၈ – ၂၀၀၉ ဘ႑ာ ႏွစ္တြင္ အစိုးရဝန္ထမ္းလစာတိုးျမႇင့္ခဲ့ၿပီးစားသုံးသူ အၫႊန္းကိန္းမွာ ယခင္ ဘ႑ာႏွစ္ထက္ ၂၂ ဒသမ ၅ ရာခိုင္ႏႈန္း ျမင့္တက္ခဲ့သည္။

ေဈးကြက္တြင္ ကုန္ေဈးႏႈန္းက တက္ေနၿပီျဖစ္ေသာ္လည္း လက္ရွိအခ်ိန္ထိ လစာတိုးမည့္ တရားဝင္ၫႊန္ၾကားစာပင္ ထြက္မလာေသးေပ။

လစာတိုးျမႇင့္မည့္သတင္းမထြက္ခင္ ယခုႏွစ္မတ္လအတြက္ စားသုံးသူ အၫႊန္းကိန္းမွာ ၁၃၉ ဒသမ ၁၁ တြင္ ရွိၿပီး ယခင္ႏွစ္ အလားတူကာလႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္ပါက ၅ ဒသမ ၄၂ ရာခိုင္ႏႈန္း ျမင့္တက္လာေၾကာင္း ဗဟိုစာရင္းအင္းဦးစီး ဌာန၏ စာရင္းအရသိရသည္။

“ဆီေဈးကမတက္ေသးဘူး။ ေဈးတက္ဖို႔ေတာ့ ရွိတယ္လို႔ ေဈးသည္ေတြက ေျပာတယ္။ ဆန္ေဈးကေတာ့ ဆန္အမ်ိဳးအစား ၁၅ မ်ိဳးေလာက္ရွိရင္ ခုနစ္မ်ိဳးေလာက္ပဲ တက္တာ။ အရင္က ၁၉၀၀ က အခု ၂၀၀၀ ျဖစ္သြားတယ္။ တျခားစားေသာက္ကုန္ေတြလည္း တက္တဲ့ဟာလည္း ရွိတာေပါ့”ဟုေက်ာက္တံတားၿမိဳ႕နယ္တြင္ ေနထိုင္သည့္ ေဒၚခင္စန္းက ဆိုသည္။

ယခုတစ္ႀကိမ္ လစာတိုးသည့္ ပမာဏမွာ အစိုးရဝန္ထမ္းမ်ားအတြက္ ထူးျခားေျပာင္းလဲမႈမရွိသေလာက္ နည္းပါးသည့္အတြက္ ကုန္ေဈးႏႈန္းတက္သည့္ဒဏ္ ပိုခံရသည္သာ အဖတ္တင္ေၾကာင္း ေဒၚခင္ၿငိမ္းခ်မ္းကရင္ဖြင့္သည္။

“႐ုံးတက္႐ုံးဆင္း ခရီးစရိတ္တင္ ေျခာက္ေသာင္းကုန္တယ္။ မီးဖိုေခ်ာင္စရိတ္ကို ေအာက္ဆုံးအဆင့္ ၿခိဳးၿခံစားမယ္ဆိုရင္ေတာင္ တစ္သိန္းကုန္တယ္။ ဒါ ကေလးစရိတ္၊ သာေရးနာေရး၊ ဗာဟီရ ကုန္တာေတြမပါေသးဘူး”ဟု ၎က ဆိုသည္။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႔ရွိ အစိုးရရုံးတစ္ခုမွ ၀န္ထမ္းမ်ားကို ေတြ႕ရစဥ္ ။

လစာတိုးျမႇင့္သည့္ သမိုင္းတစ္ေလၽွာက္တြင္ ၂၀၀၆ – ၂၀၀၇ ဘ႑ာႏွစ္ တြင္ စံခ်ိန္တင္လစာတိုးျမႇင့္ေပးခဲ့ၿပီး ယခင္ခံစားေနရသည့္လစာထက္ ငါးဆမွ ဆယ္ဆေက်ာ္အထိ (၅၀၀ ရာခိုင္ႏႈန္းမွ ၁၀၀၀ ရာခိုင္ႏႈန္း) လစာတိုးခဲ့သည္။

အဆိုပါဘ႑ာႏွစ္တြင္ ၫႊန္ၾကား ေရးမွဴးခ်ဳပ္လစာမွာ က်ပ္တစ္ေသာင္းခြဲမွ က်ပ္တစ္သိန္းကိုးေသာင္း၊ ႐ုံးအကူ၊ စာပို႔ဝန္ထမ္းလစာမွာ က်ပ္သုံးေထာင္မွ က်ပ္တစ္ေသာင္းခြဲသို႔ တိုးျမႇင့္ေပးခဲ့သည္။

လစာတိုးပမာဏဒုတိယအမ်ားဆုံးမွာယခင္အစိုးရလက္ထက္ ၂၀၁၅ – ၂၀၁၆ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ျဖစ္ၿပီး ယခင္ လစာထက္ ၆၀ ရာခိုင္ႏႈန္းမွ ၁၀၀ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိတိုးျမင့္ခဲ့သည္။

“ကုန္ေဈးႏႈန္းက လစာတိုးရင္ တက္ေနမွာပဲ။ လစာတိုးတယ္ဆိုတာ အေပါစား လူႀကိဳက္ေအာင္လုပ္နည္းပဲ။ အရင္အစိုးရတုန္းကလည္း လုပ္ခဲ့တယ္။ တကယ္လုပ္ရမွာက တက္ေနတဲ့ ကုန္ေဈးႏႈန္းတန္႔သြားေအာင္၊ ကုန္ေဈးႏႈန္းတည္ၿငိမ္ေအာင္လုပ္ရမွာ” ဟု စီးပြားေရး ပညာရွင္တစ္ဦးက မွတ္ခ်က္ေပးသည္။

ကုန္ေဈးႏႈန္းျမင့္တက္မႈကို ထိန္းေက်ာင္းရန္၊ ကုန္ေဈးႏႈန္းတည္ၿငိမ္ရန္ စားသုံးသူမ်ားအမွန္တကယ္ သုံးစြဲသည့္ ကုန္စည္မ်ား ထုတ္လုပ္ျခင္း၊ ထုတ္လုပ္မႈ ပိုမိုတိုးတက္ရန္လုပ္ေဆာင္ျခင္းျဖင့္ ကုန္ေဈးႏႈန္းတက္ျခင္းကို ထိန္းေက်ာင္းႏိုင္ေၾကာင္း ေဒါက္တာဝါဝါေမာင္က ဆိုသည္။

“ကုန္ေဈးႏႈန္းက်ဖို႔၊ တည္ၿငိမ္ဖို႔က ဝယ္လိုအားမ်ားတဲ့ ကုန္စည္ေတြ ထုတ္လုပ္မႈမ်ားလာရင္ ေဈးတက္မလာေတာ့ဘူး။ ေရာင္းလိုအားဘက္က စဥ္းစားလည္း ရတယ္။ အမ်ိဳးမ်ိဳးစဥ္းစားၿပီး လုပ္လို႔ ရတယ္” ဟု ၎က ေျပာသည္။

ကုန္ေဈးႏႈန္း ႀကီးျမင့္ျခင္း၏ အေၾကာင္းတစ္ခ်က္မွာ သယ္ယူပို႔ေဆာင္စရိတ္ျမင့္မားျခင္း၊ စက္သုံးဆီေဈးႏႈန္း ျမင့္တက္ျခင္းတို႔ေၾကာင့္ ျဖစ္ၿပီး ကုန္ထုတ္လုပ္မႈအတြက္ လိုအပ္ေသာ သြင္းအားစုေဈးႏႈန္းမ်ားတည္ၿငိမ္ရန္ ေဆာင္႐ြက္သင့္ေၾကာင္း ဘ႑ာေရးဒုတိယ ဝန္ႀကီးေဟာင္း ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္သိမ္းက မွတ္ခ်က္ေပးသည္။

“သြင္းအားစုေဈးႏႈန္းေတြ တည္ၿငိမ္ေအာင္လုပ္ရမယ္၊ ေနာက္ မတရား အျမတ္ႀကီးစားသူေတြကို ႀကီးၾကပ္ရမယ္။ ဒါေတြကို ႀကိဳးစားလုပ္ဖို႔ လိုတယ္” ဟု ၎က ဆိုသည္။

ကုန္ေဈးႏႈန္းတည္ၿငိမ္၊ က်ဆင္းရန္ မလုပ္ေဆာင္ႏိုင္ပါက လစာတိုးျခင္းေၾကာင့္ ေနာက္ဆက္တြဲဆိုးက်ိဳးမ်ား ျဖစ္ေပၚလာႏိုင္သည္။

အစိုးရဝန္ထမ္းလစာတိုးသည့္အတြက္ ဝန္ထမ္းတစ္ဦးခ်င္းတြင္ ပမာဏ နည္းေသာ္လည္း ႏိုင္ငံေတာ္အေနႏွင့္ အလုံးအရင္း သုံးစြဲရေသာေၾကာင့္ ဘတ္ဂ်က္လိုေငြျပမႈပိုမ်ားကာ ေငြေၾကး ေဖာင္းပြမႈသို႔ ဦးတည္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္သိမ္းက ဆိုသည္။

“ဘယ္အစိုးရပဲတက္တက္ တစ္ႏိုင္ငံလုံးရဲ႕ စီးပြားေရးေကာင္းလာဖို႔၊ ျပည္သူေတြဝင္ေငြတက္လာဖို႔ အေရးႀကီးတာက ခံယူခ်က္နဲ႔ တကယ္ ထိထိေရာက္ေရာက္ စိုက္လိုက္မတ္တတ္လုပ္တဲ့ အဖြဲ႕အစည္းေတြ၊ ပုဂၢိဳလ္ေတြလိုတယ္။ အေပၚယံလုပ္ျပေနလို႔ေတာ့မရဘူး”

စစ္ၿငိမ္းသူ

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *